Rzeczpospolita Obojga Narodów (1648–1795): Jeden głos, który zatrzymywał państwo

W państwie zajmującym niemal milion kilometrów kwadratowych jeden poseł mógł jednym sprzeciwem zatrzymać cały sejm. W 1793 roku ten sam sejm nie potrafił już nawet powiedzieć „nie” i w milczeniu oddawał własne ziemie. To opowieść o tym, jak Rzeczpospolita Obojga Narodów, republika wolnie obieranych królów i pokoju religijnego w epoce absolutyzmu i wojen religijnych, własnymi prawami odebrała sobie zdolność działania. Prowadzi od powstania Chmielnickiego i potopu szwedzkiego, przez sejm niemy z 1717 roku, sejm grodzieński z 1793 roku, trzy rozbiory i insurekcję kościuszkowską, aż po konwencję z 1797 roku, która wymazała z map samą nazwę Królestwa Polskiego. Film nie traktuje rozbiorów wyłącznie jako aktu obcej agresji. Pyta, co wcześniej wydarzyło się wewnątrz państwa. Mowa o liberum veto, wolnej elekcji i skarbie, który nie był w stanie opłacić żołnierzy. Mowa też o magnatach, których prywatne wojska dorównywały wojsku Rzeczypospolitej, i o reformatorach, którzy próbowali zmienić system od środka i przegrali. Usłyszysz głosy epoki: Jana Chryzostoma Paska, Natana Hanowera, Salomona Majmona, Jędrzeja Kitowicza i samego Stanisława Augusta. Kwestie sporne, od strat ludnościowych potopu po liczbę ofiar rzezi Pragi, przedstawiamy wraz z argumentami obu stron. To trzeci odcinek z dziesięciu w cyklu „Jak umierały imperia”. Cykl zadaje każdemu imperium te same pięć pytań. Co było podporą jego potęgi? Co stało się z pieniędzmi? Kto przestał być lojalny? Jaki cios spadł na osłabiony już organizm? Co zostało potem? Tagi: Rzeczpospolita Obojga Narodów, rozbiory Polski, historia Polski, liberum veto, Konstytucja 3 maja, insurekcja kościuszkowska, potop szwedzki, powstanie Chmielnickiego, Stanisław August Poniatowski, Katarzyna II, Jan III Sobieski, odsiecz wiedeńska, sejm grodzieński, sejm niemy, Targowica, Tadeusz Kościuszko, upadek imperiów, jak umierały imperia, film dokumentalny, historia XVIII wieku