Cuộc đời Mạc Đăng Dung: bán nước hay cứu nước?

Mạc Đăng Dung (1483 – 1541), người lập ra nhà Mạc — kẻ cướp ngôi quỳ gối trước nhà Minh, hay người dẹp xong hai mươi năm loạn lạc rồi tự gánh lấy cái nhục để nước khỏi mất lần nữa? Mùa đông năm 1540, ở cửa ải Nam Quan, một ông già gần sáu mươi tuổi đi chân đất, cổ quàng dây, quỳ trước mạc phủ quân Minh. Mười ba năm trước ông là hoàng đế. Trước đó nữa, ông là một anh đánh cá nghèo ở làng Cổ Trai, đỗ lực sĩ, cầm dù theo xe vua. Video kể theo Đại Việt sử ký toàn thư (quyển XIV–XVII), đối chiếu với sử nhà Minh và các nghiên cứu hiện đại, tách bạch chính sử, dị bản và tranh luận của hậu thế: "vua quỷ" Uy Mục và "vua lợn" Tương Dực; năm 1516 nhà Lê gãy; các tướng đánh nhau giữa Thăng Long; người duy nhất biết đứng yên; phá đê dìm quân Trịnh Tuy; hai vua một nước; giết Chiêu Tông, ép Cung Hoàng và thái hậu tự tử; lên ngôi 1527; Dương Kinh — kinh đô ven biển; "người đi đường không nhặt của rơi"; Nguyễn Kim, Lê Trang Tông và chuyến sang Minh cầu viện; Cừu Loan, Mao Bá Ôn và hơn hai mươi vạn quân; buổi sáng ở Nam Quan; sáu động Vĩnh An — cắt đất hay trả đất; và tấm gương năm 1597, khi chính vua Lê cũng phải lên Nam Quan nhận đúng chức Đô thống sứ. Kênh Việt Sử Tinh Hoa — tinh hoa nghìn năm sử Việt, kể lại trong từng video. Thời gian: 00:00 Mở đầu — ải Nam Quan, mùa đông 1540 02:13 Nhà Lê trượt dốc: vua quỷ, vua lợn 04:12 Anh đánh cá làng Cổ Trai và dòng dõi Mạc Đĩnh Chi 05:47 Đỗ lực sĩ, cầm dù theo xe vua 07:02 Năm 1516 — nhà Lê gãy 09:36 Các tướng đánh nhau, một người đứng yên 11:53 Câu đồng dao giết Trần Chân 13:00 Vua gọi Mạc Đăng Dung về cứu giá 13:40 Phá đê, dẹp loạn, thành Thái phó 14:59 Lọng phượng, thuyền rồng — hai vua một nước 17:17 Giết Lê Chiêu Tông 17:51 An Hưng vương và tờ chiếu nhường ngôi 1527 19:27 Lời nguyền của thái hậu nhà Lê 20:42 Làm vua: khoa thi, tiền mới, Dương Kinh 21:54 Thái thượng hoàng đi đánh cá 22:33 "Người đi đường không nhặt của rơi" 23:10 Lê Ý, Nguyễn Kim và triều Lê ở Ai Lao 24:16 Nhà Minh điều hơn hai mươi vạn quân 25:06 Bài học Hồ Quý Ly và thế gọng kìm 27:04 Buổi sáng ở Nam Quan 27:39 Sáu động: cắt đất hay trả đất? 29:49 Qua đời 1541 và lời nguyền ứng nghiệm 31:11 Người thắng viết sử 31:51 Đọc lại: Trần Quốc Vượng và tấm gương 1597 34:20 Di sản: Dương Kinh, tượng đá Trà Phương, Định Nam đao 35:58 Kết