تقابل ترکیه و اسرائیل در سوریه | گفتگو با علی حیدری

چرا ترکیه، با وجود رقابت عمیق منطقه‌ای با ایران، در مقاطعی حاضر شده در حوزه امنیتی و اطلاعاتی به تهران کمک کند؟ آیا رجب طیب اردوغان واقعاً از تقویت ایران حمایت می‌کند، یا حفظ ثبات ایران بخشی از منافع امنیت ملی خود ترکیه است؟ نقش کردها، پ‌ک‌ک، قسد و پژاک در این معادله چیست و تحولات جدید سوریه چگونه روابط ایران، ترکیه، اسرائیل و آمریکا را تغییر خواهد داد؟ در این قسمت از «کمی مدیا»، سیدمحمد طاهری میزبان علی حیدری، کارشناس مسائل ترکیه، است تا یکی از پیچیده‌ترین پرونده‌های ژئوپلیتیکی منطقه را بررسی کند؛ رابطه‌ای که شاید نتوان آن را با دوگانه ساده «دوست یا دشمن» توضیح داد. یکی از مهم‌ترین محورهای این گفتگو، نقش ترکیه در جریان جنگ‌های اخیر و تبادل اطلاعات درباره تحرکات گروه‌های مسلح کردی در مناطق مرزی ایران است. علی حیدری توضیح می‌دهد که چرا از نگاه آنکارا، قدرت گرفتن گروه‌های کردی مسلح در مرزهای غربی ایران صرفاً یک مشکل برای تهران نیست و می‌تواند مستقیماً امنیت داخلی ترکیه و روند خلع سلاح پ‌ک‌ک را نیز تحت تأثیر قرار دهد. اما مسئله فقط کردها نیست. در این گفتگو بررسی می‌شود که چرا فروپاشی، تجزیه یا بی‌ثباتی گسترده در ایران می‌تواند برای ترکیه نیز به یک بحران امنیتی، سیاسی، اقتصادی و مهاجرتی تبدیل شود. بر همین اساس، این پرسش مطرح می‌شود که آیا آنکارا با وجود رقابت تاریخی با تهران، در شرایط بحرانی ترجیح می‌دهد یک ایران باثبات در همسایگی خود داشته باشد؟ علی حیدری برای توصیف روابط تهران و آنکارا از مفهوم «رقیب-همکار» استفاده می‌کند؛ دو کشوری که در برخی پرونده‌ها مانند مسئله کردی دارای منافع مشترک هستند و در پرونده‌هایی مانند سوریه، قفقاز، نفوذ منطقه‌ای و اقتصاد با یکدیگر رقابت جدی دارند. بخش مهم دیگری از گفتگو به سوریه پس از سقوط دولت بشار اسد و افزایش نفوذ ترکیه اختصاص دارد. آیا ترکیه توانست پس از تحولات سوریه به اهداف موردنظر خود برسد؟ چرا اسرائیل با استقرار نظامی، پدافندی و پهپادی ترکیه در بخش‌هایی از سوریه مخالفت می‌کند؟ آیا منافع آنکارا و تل‌آویو که در مقطعی ممکن بود در سوریه هم‌پوشانی داشته باشد، اکنون به سمت رقابت و تقابل حرکت کرده است؟ در این برنامه همچنین درباره روابط دولت جدید سوریه با ترکیه، نقش احمد الشرع، آینده حضور نظامی ترکیه در خاک سوریه و فشار آمریکا و اسرائیل برای محدودکردن نفوذ امنیتی آنکارا صحبت می‌شود. یکی دیگر از پرونده‌های مهم این گفتگو، آینده کردهای سوریه و نیروهای دموکراتیک سوریه یا قسد است. چرا قسد به سمت ادغام در ساختار جدید سوریه حرکت کرد؟ آمریکا چرا در مقطعی حمایت از حاکمیت مرکزی سوریه را در اولویت قرار داد؟ این تحول چه امتیازی برای ترکیه محسوب می‌شود و آینده پ‌ک‌ک را چگونه تحت تأثیر قرار می‌دهد؟ اما شاید مهم‌ترین هشدار این برنامه برای ایران، مربوط به آینده پژاک باشد. علی حیدری معتقد است روند خلع سلاح پ‌ک‌ک و تغییر وضعیت نیروهای کردی در سوریه لزوماً به معنای کاهش تهدید برای ایران نیست. از دید او، این احتمال وجود دارد که بخشی از نیروهایی که حاضر به کنار گذاشتن فعالیت مسلحانه نیستند، به سمت پژاک حرکت کنند و حتی بخشی از ظرفیت انسانی یا تسلیحاتی باقی‌مانده در این ساختارها به شاخه ایرانی منتقل شود. آیا در نتیجه تحولات جدید منطقه، پژاک می‌تواند به مهم‌ترین شاخه حل‌نشده این شبکه تبدیل شود؟ و ایران برای مواجهه با وضعیت جدید چه تغییری باید در راهبرد خود ایجاد کند؟ در بخش دیگری از این گفتگو به یک سؤال مهم پرداخته می‌شود: آیا بعد از ایران، ترکیه به یکی از مهم‌ترین رقبای اسرائیل در منطقه تبدیل خواهد شد؟ از حمایت سیاسی ترکیه از فلسطین و حماس تا رقابت آنکارا و تل‌آویو در سوریه، علی حیدری توضیح می‌دهد که چرا گسترش قدرت اسرائیل در سوریه و لبنان می‌تواند در نگاه رهبران ترکیه مستقیماً به یک مسئله امنیت ملی تبدیل شود. در پایان نیز این پرسش مطرح می‌شود که ایران باید ترکیه را چگونه ببیند: متحد، دشمن یا رقیبی که در بعضی پرونده‌ها می‌توان با او همکاری کرد؟ جمع‌بندی مهمان برنامه این است که ترکیه نه خواهان یک ایران قدرتمند و مسلط بر معادلات منطقه است و نه از فروپاشی و تجزیه ایران سود می‌برد؛ بلکه از منظر رقابت منطقه‌ای، مطلوب آنکارا ایرانی است که ثبات داشته باشد اما قدرت مانور منطقه‌ای محدودتری داشته باشد. در این گفتگو می‌بینید: نقش ترکیه در جنگ‌های اخیر و تبادل اطلاعات با ایران دلایل نگرانی اردوغان از قدرت گرفتن گروه‌های کردی در ایران آینده پ‌ک‌ک، قسد و پژاک روابط ایران و ترکیه و مفهوم «رقیب-همکار» رقابت ترکیه و اسرائیل در سوریه آینده حضور نظامی آنکارا در سوریه روابط احمد الشرع و دولت جدید سوریه با ترکیه نگاه آمریکا به کردهای سوریه احتمال تقویت پژاک پس از خلع سلاح پ‌ک‌ک موقعیت حزب‌الله در محاسبات امنیتی جدید ترکیه آینده روابط ایران، ترکیه، سوریه و اسرائیل 🎙 مجری: سیدمحمد طاهری 🎙 مهمان: علی حیدری، کارشناس مسائل ترکیه اگر به تحلیل تحولات ترکیه، ایران، سوریه، اسرائیل، مسئله کردها و معادلات امنیتی غرب آسیا علاقه‌مندید، این گفتگو را تا انتها ببینید و نظر خودتان را بنویسید: به نظر شما ترکیه برای ایران در سال‌های آینده بیشتر یک «رقیب» خواهد بود یا یک «همکار»؟ #ترکیه #ایران #اردوغان #سوریه #اسرائیل #پژاک #پ_ک_ک #قسد #علی_حیدری #سیدمحمد_طاهری #تحلیل_سیاسی #خاورمیانه #غرب_آسیا