Boga nie było w Treblince | Samuel i Krystyna Ada Willenbergowie

Samuel (Igo) Willenberg urodził się 1923 roku w Częstochowie. Jego matka była prawosławną Rosjanką, ojciec Perec (Baltazar) Willenberg polskim Żydem i artystą. Brał udział w kampanii wrześniowej w 1939 roku. Następnie trafił z rodziną do Opatowa, gdzie jego ojciec pracował nad polichromiami w tamtejszej synagodze. Wszyscy trafili do getta w Opatowie. Udało im się pozyskać "aryjskie" papiery i wrócili do rodzinnej Częstochowy. Tam jednak polscy sąsiedzi wydali w ręce Niemców dwie siostry Samuela Willenberga – Itę i Tamarę. Obie zginęły w obozie zagłady w Treblince, sam zaś Samuel trafił do Treblinki po likwidacji getta w Opatowie, do którego wrócił z nadzieją odnalezienia tam sióstr. W obozie podał, że jest murarzem i to go ocaliło. 2 sierpnia 1943 roku wziął udział w buncie w Treblince, udało mu się uciec z obozu. Przedostał się do Warszawy, gdzie rozpoczął działalność w konspiracji w AL. Uczestnik powstania warszawskiego. Po wojnie w Wojsku Ludowym w randze porucznika. Szkolił młodzież żydowską na treningach z samoobrony, z ramienia organizacji syjonistycznej Ha-noar Ha-cijoni Jihud poszukiwał też dzieci żydowskich, które wojnę przeżyły u polskich rodzin. W 1950 roku wraz z żoną Krystyną (Adą) Willenberg wyemigrował do Izraela. Przez lata pracował jako geodeta. Na emeryturze zajął się rzeźbą. Jego prace przedstawiają sceny z Treblinki – m.in. dziewczynę podczas golenia włosów i obozowych artystów zmuszonych do gry na skrzypcach. Samuel Willenberg jest autorem książki "Bunt w Treblince" (Biblioteka „Więzi”, 2004). Zmarł w 2016 roku. Krystyna (Ada) Willenberg z d. Lubelczyk urodziła się w 1929 roku w Warszawie w Dzielnicy Północnej, przy ul. Franciszkańskiej, w rodzinie żydowskiej. Podczas wojny znalazła się w getcie warszawskim, z którego uciekła na stronę "aryjską" dzięki pomocy rodziny w 1942 roku. Pod fałszywym nazwiskiem przetrwała w domu u rodziny Heleny Majewskiej. Męża Samuela Willenberga poznała w Łodzi w 1946 roku podczas poszukiwań mieszkania. Pobrali się w 1948 roku i w 1950 roku razem wyemigrowali do Izraela. Ich córka Orit Willenberg-Giladi jest architektem. Krystyna Willenberg jest autorką książki "Skok do życia" (wyd. Austeria, 2010). NAZWISKO ROZMÓWCÓW: Samuel i Krystyna Ada Willenbergowie BIOGRAM ROZMÓWCÓW I NAJWAŻNIEJSZE WĄTKI ROZMOWY: https://sztetl.org.pl/pl/historia-mow... WYWIAD PRZEPROWADZIŁA: Joanna Król-Komła NAGRANIE: Przemysław Jaczewski DATA NAGRANIA: 2014 PRAWA AUTORSKIE DO NAGRANIA: Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN NAJWAŻNIEJSZE WĄTKI ROZMOWY: 0:00:07 - Pierwsze spotkanie Krystyny i Samuela Willenbergów w Łodzi; problemy mieszkaniowe po wojnie, 0:04:18 - Służba Samuela Willenberga w polskim Wojsku Ludowym, udział w kursach samoobrony dla Żydów, 0:06:20 - Sytuacja Żydów po wojnie, grożące im niebezpieczeństwa, porównanie tej sytuacji do sytuacji Żydów w Europie Zachodniej, 0:08:26 - Opis szkoleń z samoobrony dla organizacji syjonistycznej Ha-noar Ha-cijoni Jihud, 0:10:50 - Opis przewożenia żydowskich dzieci i młodzieży do Rzymu, opis odnajdywania dzieci żydowskich, które znalazły schronienie u polskich rodzin podczas wojny, 0:18:28 - Wspomnienie straty dwóch sióstr Samuela Willenberga – znalezienie ubrań po siostrach w obozie śmierci w Treblince, gdzie Samuel Willenberg przebywał jako więzień, 0:22:29 - Opis losów Samuela Willenberga po ucieczce z obozu śmierci w Treblince w sierpniu 1943 roku, po buncie w obozie, 0:29:44 - Opis losów Krystyny Willenberg – ucieczki z getta warszawskiego i potem pobyt po stronie aryjskiej, 0:34:30 - Opis ślubu powojennego państwa Willenbergów przed rabinem w Łodzi, 0:35:50 - Refleksje na temat wiary w Boga, 0:38:00 - Opis udziału państwa Willenbergów w Marszach Żywych i oprowadzaniu żydowskich wycieczek po Treblince, 0:40:37 - Opis powrotu Samuela Willenberga do jego przeżyć z obozu w Treblince poprzez sztukę; opis jego rzeźb ukazujących sceny z Treblinki, Poznaj kolekcję historii mówionej Muzeum POLIN: https://sztetl.org.pl/pl/historia-mow... Subskrybuj nasz kanał:    / @historiamowionapolin   Oglądaj kanały Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN: POLIN (zapowiedzi i relacje z wydarzeń w Muzeum):    / mhzp2013   Wirtualny Sztetl (historia i kultura polskich Żydów):    / wirtualnysztetl   Polscy Sprawiedliwi (historie pomocy udzielanej Żydom podczas Zagłady):    / polscysprawiedliwi   Kontakt w sprawie udostępnienia wywiadu: digital@polin.pl #MuzeumPolin #HistoriaMówiona #Zagłada #iiwojnaświatowa