Grecki Kraków
Gościwit Malinowski - podcast INTERPRETACJE
0:00 / 0:00
Grecki Kraków
9 343 просмотра · 7 дн. назад
Gościwit Malinowski - podcast INTERPRETACJE
17,3 тыс. подписчиков
9 343 просмотра · 7 дн. назад
Grecy pojawiali się w większej liczbie trzykrotnie w historii Polski. Pierwsza diaspora powstała w XVI wieku w wyniku działalności kupców wożących małmazję, wędrówek uczonych humanistów, angażujących się w spory religijne po stronie ortodoksyjnej, ale także i katolickiej, i protestanckiej, poddanych Republiki Weneckiej, Wielkiej Porty Osmańskiej, możnych rodów fanariockich z księstw naddunajskich. Druga diaspora powstała w XVIII wieku w wyniku działalności kupców wożących węgierskie wina, uchodźców z Bałkanów, którzy zbyt optymistycznie potraktowali sukcesy Jana Sobieskiego i Habsburgów jako nadzieję na wyzwolenie spod turkokracji. Trzecia diaspora powstała w drugiej połowie XX wieku, gdy z około 100 tys. greckich uchodźców po przegranej wojnie domowej przydzielono Polsce 15 tys.
Kraków nigdy nie był centrum żadnej z tych greckich diaspor i wiele innych polskich miast było siedzibą znacznie większej wspólnoty. Pierwsza diaspora osiedliła się głównie we Lwowie i Zamościu, druga w Opatowie, Kaliszu, Poznaniu i Warszawie, trzecia w Zgorzelcu i Wrocławiu. Nie zmienia to jednak faktu, że to Kraków stał się centrum, przez który grecki język, grecka literatura, filozofia, sztuka i ta starożytna, i ta średniowieczna, i ta post-bizantyjska przenikała na ziemie polskie. Dlatego też grecki Kraków to wcale nie to samo, co Grecy w Krakowie.
00:41 trzy szlaki z Grecji do Krakowa
04:52 Metody i książę w Wiśle
08:43 historia starożytnej Grecji i język grecki w Kronice Wincentego Kadłubka
20:30 ikony greckie w Krakowie w klasztorze klarysek
24:07 św. Kinga – pół-Greczynka księżną krakowską
27:21 zjazd krakowski 1364 r. i krucjata króla Cypru Piotra
29:44 dominikanin Andreas Chrysoberges w Krakowie 1428-1429
32:10 metropolita kijowski Izydor w Krakowie 1440 r.
41:01 początki humanizmu w Krakowie – Geografia Ptolemeusza koniec XV w.
42:41 dwaj pierwsi nauczyciele języka greckiego w Krakowie 1499-1508
49:38 Baliński – samozwańczy grecki lekarz Laskaris i śmierć króla Aleksandra 1506
55:25 pierwszy przekład literacki Polaka z greki na łacinę – Kraków 1509 (Mikołaj Kopernik)
58:06 pierwszy wiersz napisany po grecku przez Polaka – V.T. 1531 i krakowianie piszący po grecku w XVI i XVII wieku
1:11:40 Franciszek Lismanin z Korfu – sekretarz królowej Bony
1:14:05 Jakub Paleolog – grecki antytrynitarz w Krakowie za Stefana Batorego
1:24:31 Leopoldyna Kantakuzen w Krakowie (zm. 1791)
1:26:40 Greccy „Węgrzyni” w Krakowie w XVIII w. i parafia w Opatowie
1:29:14 Greckobawarski włóczęga w czasach powstania styczniowego 1863 r.
1:32:27 zabytki sztuki greckiej w Krakowie – Władysław Czartoryski
1:36:11 Kazimierz Bulas, konsul honorowy Grecji w Krakowie w latach 30. XX w.
1:42:03 greccy uchodźcy polityczni w Krakowie i Stowarzyszenie Greków w Krakowie
1:47:50 Podsumowanie
Jeżeli podoba Ci się podcast INTERPRETACJE, możesz go wesprzeć w serwisie Patronite.pl: 👉 https://patronite.pl/podcastinterpret... https://suppi.pl/interpretacje Albo postawić symboliczną kawę w serwisie Buycoffee.to: 👉 https://buycoffee.to/podcastinterpret...