Żydzi w Wojsku Polskim II RP – służba w cieniu uprzedzeń | DJPZ History Podcast | odc. 1

Jak wyglądała służba żydowskich obywateli w Wojsku Polskim II Rzeczypospolitej? Czy polski mundur dawał im takie same możliwości i zaufanie jak innym żołnierzom? W pierwszym odcinku DJPZ History opowiadamy o żołnierzach walczących o niepodległość i granice Polski, internowaniu w Jabłonnie, codzienności w koszarach oraz ograniczeniach wojskowej kariery. Śledzimy też ich losy podczas kampanii 1939 roku, w niewoli niemieckiej i sowieckiej. Jedną z postaci tej historii jest rabin Wojska Polskiego Baruch Steinberg. Poznajemy również generała Bernarda Monda, który wywodził się z rodziny żydowskiej. Zasubskrybuj DJPZ History, żeby nie przegapić kolejnych odcinków. ROZDZIAŁY 00:00 Cytat i wprowadzenie 01:18 Kogo właściwie nazywamy żydowskim żołnierzem? 05:45 Od obcych armii do Wojska Polskiego 11:42 Jabłonna — żołnierze uznani za podejrzanych 20:03 Równość na papierze — granice wojskowej kariery 28:31 Wiara w koszarach 35:21 Wrzesień 1939 roku 42:13 Dwie niewole — niemiecka i sowiecka 48:49 Żołnierze tej samej armii — bilans 55:45 Zakończenie ŹRÓDŁA I PRAWA DO MATERIAŁÓW Cytat otwierający: Bronisław Młynarski, „W niewoli sowieckiej” — skrócony fragment wspomnień o modlitwach prowadzonych przez rabina Barucha Steinberga w Starobielsku. Muzyka w czołówce i zakończeniu: „Duty Calls” — Rod Kim, Biblioteka audio YouTube. Zdjęcia i dokumenty historyczne pochodzą z Wikimedia Commons, w tym ze zbiorów Narodowego Archiwum Cyfrowego. Większość z nich jest oznaczona jako domena publiczna lub CC0. Autorów i licencje pozostałych fotografii podajemy poniżej: • Plan obozu w Starobielsku — Gruzin, CC BY 4.0: https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... • Symbole wyznań na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu — Dennis G. Jarvis, CC BY-SA 2.0: https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... • Uroczystość Związku Żydów Uczestników Walk o Niepodległość Polski w Przemyślu — Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny – Archiwum Ilustracji, CC BY-SA 2.5: https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... • Pomnik żydowskich żołnierzy Wojska Polskiego w Jerozolimie — Deror avi, licencja Attribution: https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... • Pomnik żydowskich żołnierzy Wojska Polskiego w Jerozolimie — Avishai Teicher, CC BY 2.5: https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Fotografie zostały dopasowane do formatu filmu, kadrowane i animowane w montażu DJPZ History. Licencje: CC BY 4.0 — https://creativecommons.org/licenses/... ; CC BY-SA 2.0 — https://creativecommons.org/licenses/... ; CC BY-SA 2.5 — https://creativecommons.org/licenses/... ; CC BY 2.5 — https://creativecommons.org/licenses/... . ŹRÓDŁA I OPRACOWANIA Przy przygotowaniu odcinka korzystaliśmy z publikacji i materiałów Żydowskiego Instytutu Historycznego, Instytutu Pamięci Narodowej, Muzeum Getta Warszawskiego oraz projektu Katyń Pro Memoria. Dane o ludności Drugiej Rzeczypospolitej pochodzą z publikacji Głównego Urzędu Statystycznego. Sięgnęliśmy również do opracowań historyków i wspomnień świadków wydarzeń. • Bronisław Młynarski, „W niewoli sowieckiej”, Londyn 1974. Źródło wspomnienia o modlitwach prowadzonych przez rabina Barucha Steinberga. • Maurice Adus, „Na marginesie «Pamiętników» Witosa (W pięćdziesiątą rocznicę Jabłonny)”, „Zeszyty Historyczne”, z. 20, 1971, s. 173–177. • Główny Urząd Statystyczny, „Drugi Powszechny Spis Ludności z dn. 9 XII 1931 r.: Polska”, Warszawa 1939. • Waldemar Rezmer, „Inter-religious Relations in the Polish Armed Forces 1918–1939”, „Procedia – Social and Behavioral Sciences”, t. 236, 2016, s. 374–378. • Przemysław Batorski, „«Odpowiedziano nam… Jabłonną». Internowanie żydowskich żołnierzy i oficerów w okresie bitwy warszawskiej 1920 roku”, Żydowski Instytut Historyczny. • Marek Gałęzowski, „Spadkobiercy Berka Joselewicza. Żydzi w Legionach Polskich”, „Biuletyn IPN”, nr 11/2010. • Marek Gałęzowski, „O Żydach – oficerach Wojska Polskiego, poległych we wrześniu 1939 r.”, Muzeum Getta Warszawskiego. • Teodor Gąsiorowski, „«Dzielny Żyd» na czele dywizji. Gen. Bernard Mond (1887–1957)”, Instytut Pamięci Narodowej. • Sławomir Zygmunt Frątczak, „Wierny do końca. Rabin Baruch Steinberg (1897–1940)”, „Biuletyn IPN”, nr 4/2024. • Katyń Pro Memoria, materiał biograficzny „Baruch Steinberg – rabin”.