Վարդավառը Հարություն Փանոսյանենց բակում│Մեր երգերը և մենք│Խնդումի երգ│Vardavar

Գալիք միջոցառումների մասին տեղեկանալու համար հետևեք մեր ՏԳ ալիքին՝ https://t.me/oursongsandwe։ «Մեր երգերը և մենք» նախաձեռնության կողմից յուրաքանչյուր ամիս կազմակերպվում են հայկական ավանդական երգերի բաց դասեր, որոնց կարող են մասնակցել բոլոր ցանկացողները։ Նախաձեռնության նպատակն է տարածել մաքրամաքուր ժողովրդական երաժշտությունը։ «Մեր երգերը և մենք» նախաձեռնության ֆեյսբուքյան էջը՝   / hayerg   Տելեգրամ ալիքը՝ https://t.me/oursongsandwe Ինստագրամում՝ our_songs_and_we Այս միջոցառումը նվիրված էր Վարդավառի տոնին։ Միջոցառումը վարում էր կենդանի լեգենդ, ավանդական մշակույթի մեծագույն նվիրյալ, սիրելի Հարություն Փանոսյանը։ Հարություն Փանոսյանը երկար տարիներ ղեկավարել է «Ակունք» և «Վան» ավանդական երգի-պարի խմբերը, կատարել բանահավաքչական աշխատանք ողջ Հայաստանում, և ոչ միայն։ Ավանդական երգը, պարն ու ծեսը իրականացրեցինք բակային միջավայրում։ Ինչպես բարեկամներ, հարևաններ, միասին հավաքվեցինք պարոն Փանոսյանենց բակում, ու էդպես մտերմիկ էլ միասին տոնեցինք Վարդավառը։ «Խնդում»-ը Վարդավառի ծիսական երգ է։ «Խնդում»–ն իրենից ներկայացնում էր նշանված աղջիկների ձեռքով ամանի մեջ աճեցրած ցորեն կամ գարի։ Ամանի մեջ ամրացնում էին խաչաձև կամ մի քանի թևավոր փայտ,որը զարդարում էին վարդերով,խնձորներով,մանր վարունգներով, տանձերով։ Հետաքրքրաշարժ ծես ունենք «Խնդում»–ի հետ կապված,որ հայտնի էր «Խնդում տոք անելու», «Խնդում տոքի» ծես անվանումներով։ Տոնի կեսօրից հետո մի պառավ կին վերցնում էր «Խնդումը», տանում դնում գյուղի հրապարակում ու «հսկում»: Տղամարադ և կին հանդիսականները պարում էին «Խնդումի» շուրջ: Երկար պարելուց հետո, պառավը ինքն էլ վերցնում էր «Խնդում»–ը, դնում գլխին ու սկսում պարել՝ երգելով: Այս ժամանակ երիտասարդներից ճարպիկը գավազանով խփում էր «Խնդում»–ին և վայր գլորում, իսկույն բոլորը վրա էին վազում և խլխլում ծաղիկներն ու մրգերը: Սրան հետևում էին տարեց կնոջ «սարսափելի» անեծքները։ Խորհրդաբանության լեզվով Խնդումի պառավն ամառային արևադարձին մեռնող բուսականության ոգու, Հին տարվա մարմնավորողն է, իսկ նրա դեմ պայքարող երիտասարդները նոր կյանքի, նոր տարվա կրողները և այդ պայքարում անխուսափելիորեն պետք է հաղթեր նորը: Երգի բառերը՝ Խնդում ունեմ վարդով լի, } 2X Վարդով լի, խնձորով լի, Վախենամ քունս տանի, } 2X Խնդումս չարը տանի: Խնդում ունեմ վարդով լի, } 2X Վարդով լի, վարունգով լի, Վախենամ քունս տանի, } 2X Խնդումս չարը տանի: Խնդում ունեմ վարդով լի, } 2X Վարդով լի տանձերով լի, Վախենամ քունս տանի, } 2X Խնդումս չարը տանի: Խնդումս չարը տարավ, } 2X Իմ սիրտը պոկեց, տարավ, Ով խնդումս ետ բերի, } 2X Արևն ապրի, կանաչի: Երգուսույց՝ Շողեր Հակոբյան։ Հարվածային գործիքներ՝ Աննա Երիցյան։