ហេតុអ្វីមនុស្សគោរពព្រះពុទ្ធ ដោយមិនចាំបាច់បង្ខំ?

តើហេតុអ្វីការដឹកនាំខ្លះធ្វើឱ្យមនុស្សភ័យខ្លាច ប៉ុន្តែការដឹកនាំខ្លះទៀតធ្វើឱ្យមនុស្សគោរពពីចិត្ត? តើមេដឹកនាំត្រូវមានអំណាចខ្លាំង សំឡេងខ្លាំង ឬត្រូវមានប្រាជ្ញា សីលធម៌ និងមេត្តាករុណា? វីដេអូនេះនឹងនាំអ្នកស្វែងយល់ពី «គោលការណ៍ និងរបៀបដឹកនាំរបស់ព្រះពុទ្ធ» ដើម្បីឆ្លុះបញ្ចាំងពីសិល្បៈដឹកនាំខ្លួនឯង និងអ្នកដទៃដោយការយល់ដឹង មិនមែនដោយការបង្ខិតបង្ខំ។ សូមស្វាគមន៍មកកាន់ឆានែល YouTube «ពិភពចំណេះដឹង» ដែលចែករំលែកចំណេះដឹង គំនិតអភិវឌ្ឍខ្លួន ប្រាជ្ញាជីវិត និងមេរៀនដឹកនាំដែលអាចយកទៅអនុវត្តក្នុងការងារ គ្រួសារ សង្គម និងអាជីវកម្ម។ មេរៀននេះមិនមែនអំពីការប្រៀបធៀបសាសនា ឬការអះអាងថាព្រះពុទ្ធបានបង្កើតទ្រឹស្តីគ្រប់គ្រងក្រុមហ៊ុនទេ។ វាជាការទាញយកគំនិតពីព្រះធម៌ និងព្រះពុទ្ធប្រវត្តិ មកពិចារណាក្នុងបរិបទភាពជាអ្នកដឹកនាំសម័យទំនើប។ ១. ដឹកនាំខ្លួនឯង មុនដឹកនាំអ្នកដទៃ៖ អ្នកដែលមិនអាចគ្រប់គ្រងកំហឹង អារម្មណ៍ ការចង់ឈ្នះ និងពាក្យសម្ដីរបស់ខ្លួន នឹងពិបាករក្សាការជឿទុកចិត្តពីក្រុមការងារ។ ការស្គាល់ចិត្តខ្លួនឯង ការត្រួតពិនិត្យការសម្រេចចិត្ត និងការមានសតិ គឺជាមូលដ្ឋាននៃភាពជាអ្នកដឹកនាំដែលមានតុល្យភាព។ ២. ដឹកនាំដោយប្រាជ្ញា មិនមែនដោយការគំរាម៖ មុននឹងសម្រេចរឿងសំខាន់ គួរពិនិត្យមូលហេតុ ផលប៉ះពាល់ និងសេចក្តីពិតឱ្យបានច្បាស់។ អំណាចអាចធ្វើឱ្យគេអនុវត្តតាមបញ្ជា តែការពន្យល់ដោយហេតុផល និងសកម្មភាពគួរឱ្យទុកចិត្ត អាចជួយឱ្យអ្នកដទៃយល់ និងចូលរួមដោយឆន្ទៈ។ ៣. មេត្តាករុណា មិនស្មើនឹងភាពទន់ខ្សោយ៖ មេដឹកនាំល្អអាចយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះការលំបាករបស់មនុស្ស ខណៈដែលនៅតែរក្សាគោលការណ៍ និងវិន័យ។ ពេលបុគ្គលិកធ្វើខុស ត្រូវស្វែងយល់បញ្ហា បង្ហាញវិធីកែប្រែ និងកំណត់ការទទួលខុសត្រូវដោយយុត្តិធម៌ មិនប្រើការប្រមាថធ្វើជាឧបករណ៍គ្រប់គ្រង។ ៤. និយាយពាក្យពិត មានប្រយោជន៍ និងត្រូវកាលៈទេសៈ៖ ពាក្យសម្ដីមេដឹកនាំអាចសាងសង់ទំនុកចិត្ត ឬបំផ្លាញទឹកចិត្តមនុស្ស។ រៀននិយាយដោយគោរព មិនចែកចាយពាក្យចចាមអារ៉ាម មិនរើសអើង និងហ៊ានប្រាប់ការពិតដោយភាពសុភាព។ ការស្ដាប់ដោយអត់ធ្មត់ក៏សំខាន់មិនចាញ់ការនិយាយដែរ។ ៥. ធ្វើជាគំរូ មុនទាមទារឱ្យអ្នកដទៃធ្វើតាម៖ បើអ្នកដឹកនាំទាមទារវិន័យ តែខ្លួនឯងមិនគោរពពេលវេលា ក្រុមការងារនឹងបាត់បង់ជំនឿ។ ចូរបង្ហាញភាពស្មោះត្រង់ ការទទួលខុសត្រូវ ការរក្សាពាក្យសន្យា និងការខិតខំជាប្រចាំ។ អ្វីដែលមនុស្សឃើញពីសកម្មភាព មានឥទ្ធិពលខ្លាំងជាងពាក្យស្លោកស្អាតៗ។ ៦. គិតពីប្រយោជន៍រួម និងភាពយុត្តិធម៌៖ ការដឹកនាំមិនគួរត្រូវប្រើដើម្បីបំពេញតែអត្មា ឬផលប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួន។ គួរស្តាប់ទស្សនៈផ្សេងៗ កំណត់ច្បាប់ឱ្យច្បាស់ និងអនុវត្តស្តង់ដារដូចគ្នា។ នៅពេលមានការសម្រេចចិត្តពិបាក ត្រូវគិតទាំងសេចក្តីថ្លៃថ្នូររបស់មនុស្ស និងការទទួលខុសត្រូវចំពោះអង្គភាព។ ៧. ដោះស្រាយជម្លោះដោយសតិ និងហេតុផល៖ នៅពេលមនុស្សមិនយល់ស្របគ្នា កំហឹងអាចធ្វើឱ្យបញ្ហាតូចក្លាយជាធំ។ ចូរស្តាប់ភាគីពាក់ព័ន្ធ បំបែកអារម្មណ៍ចេញពីអង្គហេតុ ស្វែងរកដើមហេតុ ហើយជ្រើសរើសដំណោះស្រាយដែលកាត់បន្ថយការឈឺចាប់ និងការរើសអើង។ មិនមែនរាល់ជម្លោះត្រូវការអ្នកឈ្នះ និងអ្នកចាញ់នោះទេ។ ៨. បណ្ដុះមនុស្សឱ្យរីកចម្រើន មិនមែនឱ្យពឹងផ្អែកជានិច្ច៖ គ្រូ និងមេដឹកនាំមានតម្លៃនៅពេលអាចជួយអ្នកដទៃសួរសំណួរ យល់ហេតុផល និងអភិវឌ្ឍសមត្ថភាពដោយខ្លួនឯង។ ផ្ដល់ការណែនាំ ការឆ្លុះបញ្ចាំង និងឱកាសកែលម្អ ជំនួសឱ្យការបញ្ជាដោយគ្មានការពន្យល់។ ក្រុមល្អគឺក្រុមដែលមនុស្សកាន់តែរឹងមាំ ទោះមេមិនឈរមើលគ្រប់ពេលក៏ដោយ។ ៩. រកតុល្យភាពរវាងភាពម៉ឺងម៉ាត់ និងភាពទន់ភ្លន់៖ គោលការណ៍ល្អមិនមែនបន្ធូរបន្ថយគ្រប់រឿង ឬរឹតត្បិតគ្រប់ពេលនោះទេ។ ត្រូវដឹងថាពេលណាគួរផ្ដល់ឱកាស ពេលណាគួរប្រាប់ពីកំហុស និងពេលណាត្រូវអនុវត្តវិធានការត្រឹមត្រូវ។ ភាពម៉ឺងម៉ាត់ដែលមានមេត្តា អាចធ្វើឱ្យវិន័យមានអត្ថន័យ។ ១០. កុំយកឋានៈជាមាត្រដ្ឋានតែមួយនៃភាពជាអ្នកដឹកនាំ៖ ចំណងជើង «ប្រធាន» ឬ «អ្នកគ្រប់គ្រង» មិនធានាថាគេនឹងគោរពយើងទេ។ ភាពជាអ្នកដឹកនាំត្រូវបានសាងសង់ពីការសម្រេចចិត្តប្រកបដោយសុចរិត ការយល់ពីការលំបាករបស់អ្នកដទៃ និងការទទួលស្គាល់កំហុសរបស់ខ្លួននៅពេលចាំបាច់។ តើអាចយកមេរៀននេះទៅប្រើយ៉ាងដូចម្តេច? សម្រាប់ម្ចាស់អាជីវកម្ម សូមពិនិត្យថាគោលការណ៍របស់អ្នកមានភាពច្បាស់លាស់ និងយុត្តិធម៌ឬទេ។ សម្រាប់អ្នកគ្រប់គ្រង សូមចាប់ផ្ដើមកិច្ចប្រជុំដោយស្ដាប់សិន មុនចេញបញ្ជា។ សម្រាប់គ្រូបង្រៀន សូមអប់រំដោយការពន្យល់ និងភាពអត់ធ្មត់។ សម្រាប់ឪពុកម្ដាយ សូមធ្វើជាគំរូនៃពាក្យសម្ដី និងអាកប្បកិរិយាដែលចង់ឱ្យកូនមាន។ សម្រាប់មនុស្សគ្រប់រូប សូមចាប់ផ្ដើមពីការគ្រប់គ្រងចិត្ត និងការរស់ដោយសេចក្តីទទួលខុសត្រូវ។ សាកល្បងអនុវត្តរយៈពេល ៧ ថ្ងៃ៖ មុនឆ្លើយតបពេលខឹង សូមផ្អាកបន្តិច; មុនរិះគន់នរណាម្នាក់ សូមសួររកមូលហេតុ; មុនទាមទារការគោរព សូមពិនិត្យថាយើងបានផ្ដល់ការគោរពទៅអ្នកដទៃដែរឬទេ។ កត់ត្រាពីអ្វីដែលបានផ្លាស់ប្តូរ ហើយបន្តកែលម្អជាបន្តបន្ទាប់។ ការដឹកនាំល្អចាប់ផ្ដើមពីទម្លាប់តូចៗដែលធ្វើជាប់លាប់។ សូមចងចាំថា មេរៀននីមួយៗត្រូវយកទៅអនុវត្តដោយមានបរិបទ និងការពិចារណា។ ប្រាជ្ញាមិនមែនជាការដឹងចម្លើយគ្រប់រឿងទេ ប៉ុន្តែជាភាពរួសរាយក្នុងការស្តាប់ ការទទួលស្គាល់អ្វីដែលខ្លួនមិនទាន់ដឹង និងការកែប្រែពេលមានភស្តុតាងថ្មី។ សំណួរសម្រាប់អ្នកទស្សនា៖ តើអ្នកគិតថា «អំណាច» និង «ប្រាជ្ញា» មួយណាធ្វើឱ្យមនុស្សគោរពបានយូរជាង? តើគោលការណ៍ណាមួយក្នុងមេរៀននេះដែលអ្នកចង់ចាប់ផ្តើមអនុវត្តពីថ្ងៃនេះ? សូមចែករំលែកបទពិសោធន៍របស់អ្នកក្នុង Comment ដើម្បីឱ្យយើងរៀនពីគ្នាទៅវិញទៅមក។ បើអ្នកយល់ថាមេរៀននេះមានប្រយោជន៍ សូមចុច Like, Subscribe ឆានែល «ពិភពចំណេះដឹង» និងចែករំលែកវីដេអូទៅកាន់មិត្តភក្តិ អ្នកគ្រប់គ្រង គ្រូបង្រៀន ឬអ្នកដែលកំពុងពង្រឹងសមត្ថភាពដឹកនាំ។ សូមអរគុណសម្រាប់ការទស្សនា និងការគាំទ្រ។ ចូររួមគ្នាស្វែងយល់ បង្កើនប្រាជ្ញា និងយកចំណេះដឹងទៅបង្កើតប្រយោជន៍ក្នុងជីវិតពិត។ #ពិភពចំណេះដឹង #គោលការណ៍ដឹកនាំ #ប្រាជ្ញាព្រះពុទ្ធ