قبل از پلیس و زندان، با قاتل‌ها چیکار می‌کردن؟

قبل از پلیس و زندان، اگر کسی مرتکب قتل می‌شد چه کسی با قاتل برخورد می‌کرد؟ انتقام، خون‌خواهی، خون‌بها، میانجی‌گری، تبعید و حبس فقط بخشی از جواب‌اند؛ سؤال سخت‌تر این بود: چطور جلوی قتل بعدی را بگیرند؟ در این قسمت از «آخه چرا؟» از جمجمه‌ی ۴۳۰ هزار ساله‌ی شماره‌ی ۱۷ شروع می‌کنیم و بعد سراغ جوامع شکارچی‌گردآورنده، نوئرها، منتاوای، قانون‌های باستانی و زندان در میان‌رودان می‌رویم. هیچ قانون واحدی برای همه‌ی جوامع پیشاتاریخی وجود نداشت؛ شواهد نشان می‌دهند جوامع مختلف راه‌های متفاوتی برای انتقام، جبران خسارت و متوقف کردن درگیری داشتند. ویدیوی مرتبط درباره‌ی جمجمه‌ی شماره‌ی ۱۷ و دو ضربه‌ی ۴۳۰ هزار ساله:    • قدیمی‌ترین قتل تاریخ؟ ردش روی این جمجمه مو...   فصل‌ها: 00:00 قاتل معلومه؛ پلیس نیست 01:02 یک جمجمه چه چیزی رو ثابت می‌کنه؟ 02:44 چرا انتقام پرونده رو نمی‌بست؟ 04:29 وقتی خون‌بها جای انتقام رو می‌گرفت 04:54 «رئیس پوست‌پلنگ»؛ بدون پلیس 06:10 منتاوای؛ میانجی‌گری بدون مجازات 08:13 زندان باستانی واقعاً چه بود؟ 09:43 وقتی مجازات دست نهادها افتاد 10:51 پس با قاتل‌ها چیکار می‌کردن؟ 12:08 پرونده‌ی قتل ۴۳۰ هزار ساله منابع اصلی: Sala et al. (2015), PLOS ONE: https://doi.org/10.1371/journal.pone.... Fry & Söderberg (2013), Science: https://doi.org/10.1126/science.1235675 Evans-Pritchard (1940), The Nuer Singh & Garfield (2022), Nature Human Behaviour: https://doi.org/10.1038/s41562-022-01... Reid (2022), Prisons in Ancient Mesopotamia: https://doi.org/10.1093/oso/978019284... #آخه_چرا #تاریخ_بشر #باستان_شناسی #عدالت