Բոլոր դեպքերում վիճակը ծանր է․ արմատապես բարեփոխել կրթության կառավարման համակարգը

Հայաստանի կրթական համակարգն առաջին անգամ անցել է միջազգային մի քննություն, որը չափում է ոչ այնքան ինչ գիտի երեխան, որքան՝ ինչ կարող է անել իր գիտելիքով։ PISA-ն չի ստուգում դասագիրքը հիշելու կարողությունը․ այն պարզում է՝ 15-ամյա պատանին կարո՞ղ է հասկանալ կարդացածը, վերլուծել տեղեկությունը, գիտելիքը կիրառել նոր իրավիճակում և ինքնուրույն լուծում գտնել։ Եվ հենց այս չափումն է բացահայտում Հայաստանի կրթական համակարգի ամենախորքային խնդիրը։ Հայաստանի առաջին արդյունքները ծանր են։ Երեխաների շուրջ 58 տոկոսը միաժամանակ մաթեմատիկայից, բնագիտությունից և ընթերցանությունից չի հասնում նվազագույն՝ երկրորդ մակարդակին, իսկ բարձրագույն արդյունքի հասնում է ընդամենը 0.8 տոկոսը և սա միայն միջազգային վարկանիշ չէ։ Սա չափում է այն մարդկային կապիտալը, որով Հայաստանը տասը-քսան տարի հետո պետք է տնտեսություն կառուցի, տեխնոլոգիա զարգացնի, բանակ, գիտություն և պետություն կառավարի։ Հայաստանը զգալիորեն հետ է ոչ միայն առաջատար կրթական համակարգերից, այլև տարածաշրջանից։ Հետևաբար խնդիրը միայն մեր ցածր արդյունքը չէ։ Ավելի հիմնարար է հասկանալ՝ հայկական դպրոցը տարիներ շարունակ իրական գիտելի՞ք ու կարողություն է ձևավորել, թե հիմնականում սովորեցրել է լավ գնահատական ստանալ։ Տարիներ շարունակ գնահատել ենք աշակերտին գնահատականով, ուսուցչին՝ ատեստավորմամբ, դպրոցը՝ շենքով ու ծրագրով, համակարգը՝ իրականացված բարեփոխումների թվով։ Մասնագետներն առաջարկում է կրթությունը հայտարարել ազգային արտակարգ առաջնահերթություն, սահմանել չափելի թիրախներ և արդյունքները ստուգել ամեն տարի։ Բայց այստեղ էլ անհրաժեշտ է ավելի խորը գնալ։ Արտակարգ ռեժիմը կարող է արագացնել որոշումները, չի կարող ինքն իրեն լավ ուսուցիչ ստեղծել։ Ատեստավորումը կարող է չափել ուսուցչի գիտելիքը, բայց դա չի նշանակի, որ այդ ուսուցիչը երեխային սովորեցնում է մտածել։ Ուրեմն Հայաստանի կրթական խնդիրը գուցե այլևս բարեփոխումների քանակը չէ, այլ ստանդարտի խնդիրը՝ ի՞նչ պետք է կարողանա 15-ամյա երեխան, ինչպե՞ս ենք դա չափում, և ո՞վ է պատասխան տալիս, եթե չի կարողանում։ Թեմայի շուրջ զրուցել ենք «ԱՅԲ» կրթական հիմնադրամի հոգաբարձուների խորհրդի նախագահ, «Գիտուժ» նախաձեռնության անդամ, կրթության փորձագետ Արամ Փախչանյանի հետ։ Հետևեք մեզ նաև այլ հարթակներում՝ Website - https://www.1in.am Facebook -   / 1in.am   Instagram -   / 1in.am   Telegram - https://t.me/arajinTV #1inAM #1inTV #news #analysis #լուրեր #վերլուծություն Tel: +374 55305088, +374 77520467, +374 99577211