Twierdza brzeska 1939: most, którego nikt nie wysadził.
24 GODZINY
0:00 / 0:00
Twierdza brzeska 1939: most, którego nikt nie wysadził.
421 просмотр · 5 дней назад
24 GODZINY
31 подписчик
421 просмотр · 5 дней назад
Twierdza brzeska, 16 września 1939 roku, dziesiąta rano. Niemiecka piechota z czołgami XIX Korpusu Pancernego generała Heinza Guderiana rusza do szturmu na cytadelę w Brześciu nad Bugiem. Obroną dowodzi z żelbetowego schronu generał Konstanty Plisowski. Szturm się nie udaje, ale wieczorem ranny generał postanawia, że załoga nie skapituluje, tylko wyjdzie nocą przez Bramę Terespolską i most na Bugu.
Odtwarzamy godzina po godzinie około 26 godzin obrony Brześcia w 1939 roku, od szturmu 16 września do południa 17 września. Rozkazy wyjścia trafiają do oddziałów na kartkach. W ciemności część kolumn gubi drogę pod Terespolem. Saperzy do końca czekają przy moście na batalion, który nie nadchodzi. A tej samej nocy, gdy obrońcy wyrywają się z okrążenia, Armia Czerwona przekracza wschodnią granicę Polski.
Guderian napisał, że jego żołnierze zdobyli twierdzę. Polscy historycy piszą, że Niemcy weszli do niemal opuszczonej cytadeli, w której zostali głównie ranni. W filmie zestawiamy obie wersje i pokazujemy, dlaczego most na Bugu nie wyleciał w powietrze. Wątki sporne, takie jak liczebność załogi czy los batalionu kapitana Wacława Radziszewskiego, nazywamy wprost jako sporne.
Który moment tej nocy zaskoczył Cię najbardziej? Napisz w komentarzu. Jeśli chcesz oglądać kolejne doby odtworzone godzina po godzinie ze źródeł obu stron, zasubskrybuj kanał 24 godziny.
Rozdziały
0:00 Intro
0:05 Szturm o dziesiątej
1:09 Wały i kazamaty
2:14 Guderian w przedniej linii
3:22 Trzej ranni oficerowie
4:28 Szpital i odsiecz, która nie nadejdzie
5:33 Odprawa o siedemnastej
6:37 Kartka do Radziszewskiego
7:41 Wyjście o zmroku
8:49 Zakręt na Kodeń
9:48 Pierwsza w nocy i nota w Moskwie
10:47 Most zostaje
11:43 Szósta trzydzieści na szkicu
12:43 Las pod Kodniem
13:49 Epilog
Źródła
Wspomnienia gen. Heinza Guderiana („Erinnerungen eines Soldaten”), relacje polskich oficerów, w tym ze zbiorów Instytutu Polskiego i Muzeum im. gen. Sikorskiego w Londynie, opracowania historyków obrony Brześcia w 1939 roku (m.in. A.A. Ostanek, I. Czajczyc) oraz dokumenty z września 1939 roku, w tym rozkazy wyjścia i niemiecki szkic zajęcia cytadeli.
Materiały
Zdjęcia archiwalne i współczesne pochodzą z Wikimedia Commons (domena publiczna i licencje Creative Commons), Narodowego Archiwum Cyfrowego oraz Bundesarchiv. Mapy opracowano na podstawie danych OpenStreetMap. Każde zdjęcie w filmie jest podpisane miejscem i datą powstania. Pełna lista autorów i licencji jest w przypiętym komentarzu.
Następny odcinek: Gdańsk, 14 sierpnia 1980 roku, dzień, w którym w Stoczni Gdańskiej wybucha strajk w obronie zwolnionej suwnicowej Anny Walentynowicz.
#TwierdzaBrzeska #1939 #historia