01 प्राण शुध्द करा

॥ १. प्राण शुद्ध करा ॥ ‘सद्गुरू बोध’मधील या पहिल्या निरूपणात श्री निसर्गदत्त महाराज प्राणशुद्धीचे महत्त्व स्पष्ट करतात. मनुष्याला देहापेक्षाही स्वतःचा प्राण अधिक प्रिय असतो; म्हणून परमार्थाची सुरुवात प्राण शुद्ध करण्यापासून होते. ध्यान आणि नामस्मरणामुळे प्राण शुद्ध होतो व साधकाची अंतर्दृष्टी क्रमशः विकसित होते. ध्यानातील विविध दर्शने आणि चमत्कार ही वेगवेगळ्या आकारांत प्रकट झालेली प्राणशक्तीच आहे. परंतु आपले खरे स्व-स्वरूप प्राणाच्याही पलीकडे असून, शुद्ध प्राणाद्वारे त्याचे अनुसंधान साधता येते. आपण ज्या बोधाने ध्यान करतो, त्याच बोधाशी प्राण एकरूप होतो—“मी पापी” म्हटल्यास पापी आणि “मी ईश्वर” म्हटल्यास ईश्वर. श्री महाराजांचा अंतिम निर्देश स्पष्ट आहे—खरा धर्म म्हणजे स्वरूपधर्म; स्वतःने स्वतःला जाणणे.