گارد جاویدان رضا پهلوی تا جیش‌العدل؛ دفاع مشروع یا اعتراض مسلحانه؟ | عبدالستار دوشوکی

حق دفاع از خود، مسلح‌شدن مردم و استفاده از دارایی‌های مصادره‌شده؛ این مباحث چه مسیری پیش روی اعتراضات ایران می‌گذارند؟ آیا می‌توان توان مقابله با سرکوب را افزایش داد و هم‌زمان از گسترش خشونت، ناامنی و رقابت گروه‌های مسلح جلوگیری کرد؟ در پخش زنده کانال رهگشا، محمد منظرپور میزبان عبدالستار دوشوکی است و سویه مسلحانه مخالفت با جمهوری اسلامی بررسی می‌شود؛ از مواضع رضا پهلوی درباره گارد جاویدان و تسلیح مردم تا تجربه فعالیت مسلحانه جیش‌العدل. محور تحلیل، نسبت میان دفاع از شهروندان، قدرت بسیج اجتماعی، حمایت خارجی و آینده گذار سیاسی است؛ با توجه به تفاوت اهداف، زمینه اجتماعی و شواهد موجود درباره هر جریان. رضا پهلوی پیش‌تر پیشنهاد کرده بود اموال مصادره‌شده یا مسدودشده حکومت برای تأمین هزینه‌های اعتصاب‌کنندگان و حمایت از معیشت خانواده‌های آنان به کار گرفته شود. در مصاحبه ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶ با فاکس‌نیوز، بحث استفاده از منابع مسدودشده برای تجهیز مردم مطرح شد و گفت‌وگو صریحاً به مسلح‌کردن و آموزش آنان رسید. این دو کاربرد منابع مالی، پیامدهای سیاسی و امنیتی متفاوتی دارند و باید جداگانه ارزیابی شوند. حامیان این رویکرد، بر حق دفاع مردم در برابر سرکوب مسلحانه تأکید می‌کنند و معتقدند حمایت خارجی می‌تواند نابرابری قدرت میان حکومت و معترضان را کاهش دهد. منتقدان، درباره محدودشدن مشارکت مدنی، افزایش هزینه اعتراض، وابستگی به قدرت‌های خارجی و خطر درگیری داخلی هشدار می‌دهند. آیا تغییر راهبرد می‌تواند از جان مردم حفاظت کند، یا آنان را در معرض مخاطرات بیشتری قرار می‌دهد؟ بعد مالی این بحث نیز تعیین‌کننده است: چه کسی درباره مصرف دارایی‌ها تصمیم می‌گیرد؟ صندوق حمایت از اعتصابات چگونه اداره و حسابرسی می‌شود؟ منابع چگونه به کارگران داخل ایران می‌رسد و امنیت دریافت‌کنندگان چگونه حفظ می‌شود؟ اگر مصرف پول از پشتیبانی معیشتی به تأمین تسلیحات تغییر کند، چه نهادی مسئول نظارت و پاسخ‌گویی خواهد بود؟ در بررسی گارد جاویدان و جیش‌العدل، پرسش اصلی فقط توان واردکردن فشار بر حکومت نیست. رابطه هر جریان با جامعه، حدود فرماندهی، مسئولیت اقدامات و نسبت آن با مطالبات عمومی نیز اهمیت دارد. به‌ویژه باید مطالبات مدنی مردم بلوچستان را مستقل از اهداف و اقدامات گروه‌های مسلح بررسی کرد. هم‌زمان، روایت حکومت از این مواضع و امکان استفاده از آن برای امنیتی‌کردن اعتراضات را تحلیل می‌کنیم. آیا ورود سلاح می‌تواند مرز میان کنش مدنی و درگیری مسلحانه را مخدوش کند؟ حمایت خارجی چه اثری بر استقلال تصمیم‌گیری مخالفان و مشروعیت اجتماعی آنان خواهد داشت؟ پرسش نهایی، آینده قدرت است: حتی اگر یک راهبرد مسلحانه به تضعیف حکومت کمک کند، چه سازوکاری کنترل سلاح، حفظ تمامیت ارضی، امنیت شهروندان و انتقال قدرت به نهادهای پاسخ‌گو را تضمین می‌کند؟ #رضا_پهلوی #گارد_جاویدان #جیش_العدل #اعتراضات_ایران #اخبار_ایران #تحلیل_سیاسی #عبدالستار_دوشوکی #محمد_منظرپور #رهگشا