Перейти к содержимому

Он сан Ноғай, Алты Улы ҚараҚалпақ! Орманбет бий қызы Сарыша айым!

Jemini NM

0:00 / 0:00

Он сан Ноғай, Алты Улы ҚараҚалпақ! Орманбет бий қызы Сарыша айым!

6 537 просмотров · 3 дня назад
Jemini NM
830 подписчиков
6 537 просмотров · 3 дня назад
Он сан Ноғай, Алты Улы ҚараҚалпақ! Орманбет бий қызы Сарыша айым! Қарақалпақ фольклорының жинағындағы нұсқа.�Ziyonet Орманбет бий өлген күн, Он сан ноғай бүлген күн, Жез қарғылы құба арлан, Жетип түлки ала алмай, Қарашыл көкек болған күн. Лашын құс қуға жете алмай, Оң қанатын терис қағып, Жалаңқұс құсқа ауған күн. Оразалының он ұлы, Жайырдың жалғызы, Атқан оғын таба алмай, Жер сабалап қалған күн. Мен не болдым, сеннен соң, Сен не болдың, меннен соң, Жерим сеннен айырылдым. Атам күйеу болған жер, Енем келин болған жер, Ийгили сәлем берген жер, Ели-халқым шаң болып, Не бир дәўран сүрген жер. Сен кеткенде елимди, Жаўлап шапты минеки. Едил қайда, ел қайда, Елге жетер күн қайда? Жалаң аяқ сорлыға, Тикенексиз жол қайда? Жайық қайда, жай қайда? Жайылып жатқан мал қайда? Айрылған соң мәканнан, Енди ондай хал қайда? Еңкейип суў алмаға, Есилип аққан Едил жоқ, Жайылып аў саларға, Жайылып аққан Жайық жоқ. �Ziyonet Ормамбет бийдиң ҳүр қызы Сарыша сулыў. Қарақалпақ әдебияты бойынша илими жинақта: Сарыша айымның Ормамбет бий өлгеннен кейинги толғаўынан деп көрсетилген нұсқаның аты: «Қосжетер Арзыў улы нусқасы». Тастан болар үйиңиз, Сарттан болар бийиңиз, Қара сарт келип ақырса, Қазандай қайнар мийиңиз, Қоқырайған қара сарт, Салығың келип мол салар, Қыз-қырқынға қол салар, Қарамайды ырқына, Қыласыны ол қылар, Сартқа да қызың берерсең, Сарттан туўған баланы, «Жийеним» деп сүйерсең, Тилин уқпай ширкинниң, Сүйерсең дагы күйерсең… Бұл жерде «сарт» деп отырықшы өзбеклерди, нақлырақ Хорезм тұрғынларын атағаны көрсетиледи. Сол мийнетте «ноғайлар» деп ҳәзирги Қарақалпақлар меңзелетини де арнайы түсиндирилген. � Ормамбет бий → артында қыз қалады → қыздың Сартқа берилиўи туралы Сарыша айымның зарлы толғаўы. Орманбет бий#Ноғай орда#Сарыша айым#16-әсир#Алты Улы#ҚараҚалпақ