तपोवन वाचवा नाशिक वाचवा 🙏#savetrees #saveanimals #savenature #respectnature

सध्या तपोवन (नाशिक) मध्ये वृक्षतोडीचा वाद चालू आहे. खाली त्याची माहिती आहे: काय घडत आहे — वृक्षतोडीचे प्रस्ताव आगामी सिंहस्थ कुंभमेळा 2027 साठी, तपोवन परिसरात Sadhugram (साधू-महंतांसाठी वास्तव्य) स्थापन करण्याचा निश्चय झाला आहे. त्यासाठी सुमारे 54 एकर जमीन वापरण्याचा प्रस्ताव आहे. त्या भागातील मोहीमेदरम्यान, अंदाजे 1,700–1,825 झाडं (विभिन्न प्रजातींची) तोडण्याचा किंवा हटवण्याचा प्रस्ताव महापालिकेकडून ठेवण्यात आला. काही वृक्ष — मुख्यतः जुन्या, मोठ्या झाडांचा — सांभाळण्याचा किंवा स्थानांतरित करण्याचा दावा महापालिकेकडून करण्यात आला आहे. जर झाडं काढली गेली, तर त्याऐवजी नवीन झाडांची लागवड करण्याचे (कंपन्सेशन) आश्वासन दिलं आहे: प्रत्येक कापलेल्या झाडासाठी, त्या झाडाच्या वयानुसार समान संख्येने नव्या झाडांची लागवड. उदाहरणार्थ, जर ७ वर्षांची झाडं कापली, तर ७ नवीन झाडं लावली जातील, असा प्रस्ताव. लोक आणि पर्यावरणप्रेमींनी केलेला विरोध या वृक्षतोडीच्या प्रस्तावावर पर्यावरणप्रेमी, स्थानिक लोक, नागरिक संघटना यांनी तीव्र विरोध केला आहे. त्यांनी असा निर्णय "निसर्गाची कत्तल" असल्याचे म्हटले आहे. काहींनी म्हटलंय की, तपोवन हे नैसर्गिक हिरवेकरण + जैवविविधतेसाठी महत्त्वाचे आहे — फक्त वेळा-वेळी येणाऱ्या मेळ्यांसाठी साढेबारा महिने निसर्ग नष्ट करायचा अधिकार नाही. या विरोधाच्या आवाजात काही प्रसिद्ध व्यक्तींनीही सहभागी होऊन, प्रशासनाविरोधात टीका केली आहे. :mega: प्रशासनाची प्रतिक्रिया / प्रस्ताव Nashik Municipal Corporation (NMC) आणि संबंधित अधिकार्‍यांनी म्हंटलंय की — सर्व जुन्या झाडं संरक्षित ठेवली जातील; केवळ ज्यांची वय १० वर्षांपेक्षा कमी असेल तीच कापली जातील (आवश्यक असल्यास). तसेच, कापलेल्या झाडांसाठी नव्या झाडांची लागवड करण्यात येईल; काही झाडं शक्य असल्यास इतर जागी स्थलांतरित करण्याचा प्रयत्न केला जाईल. प्रश्न आणि चिंता स्थानिक लोक म्हणतात की, काही चिन्हांकित झाडं ज्यांना “जुने” म्हणायचे — तेही चिन्हांकित आहेत. त्यामुळे “फक्त १० वर्षांपेक्षा कमी वय” असं काहीतरी नियम योग्य आहे कि नाही, यावर शंका आहे. नुकतीच झालेली सार्वजनिक सुनावणी (objections/harakati) आणि नागरिकांची संख्या मोठी आहे — त्यामुळे हा प्रकल्प पुढे कसा होतो हे अजून अनिश्चीत आहे. या निर्णयाचा वातावरण, जैवविविधता, नाशिकच्या “हिरव्या चेहऱ्यावर” होणारा दीर्घकालीन परिणाम काय होईल, हे लोक चिंतित आहेत. काय आहे विवाद — केवळ आर्थिक–धार्मिक गरज की पर्यावरणीय धोका? काहींना वाटतं आहे की — धार्मिक / पवित्र कार्यक्रमासाठी, पर्यावरण व निसर्ग नष्ट करणं चुकीचं आहे. खरोखरच, अशा वृक्षतोडीनं नाशिकचा हिरवापा कमी होईल, पर्यावरणीय असंतुलन वाढेल, जलस्रोत, भूमिगत पाणी, पक्षी–पशुपक्षींंचं वास्तव्य प्रभावित होईल. तर दुसऱ्यांकडून हा विरोध “प्रोजेक्टचा विघ्न” म्हणून पाहिला जातो — म्हणजे कुंभसारखी मोठी धार्मिक सोय करायची आहे, हजारो साधूंना निवास द्यायचा आहे, त्यामुळे काही प्रमाणात पर्यावरणीय बळी देणं आवश्यक आहे — पण “नियमितीकरण, सुयोग्य पुनर्लागवड, पारदर्शकता” याशिवाय हे वाद टळणार नाही. प्रशासनाने दिलेल्या आश्वासनांवर खऱ्या कामात खरा प्रयत्न होईल का — हे नागरिकांमध्ये चिंता आहे.