Kraina Wygasłych Wulkanów: czy polskie wulkany mogą się jeszcze obudzić?

Kraina Wygasłych Wulkanów: czy polskie wulkany mogą się jeszcze obudzić? Czy wiedzieliście, że w Polsce były wulkany? Na Dolnym Śląsku, między Legnicą, Jaworem, Jelenią Górą a Strzegomiem, leży Kraina Wygasłych Wulkanów. To obszar Gór i Pogórza Kaczawskiego, który w 2024 roku został wpisany do sieci Światowych Geoparków UNESCO jako trzeci taki geopark w Polsce. To nie jest przewodnik turystyczny. To dokumentalna opowieść o miejscu, w którym ogień z wnętrza Ziemi wracał trzy razy w ciągu pół miliarda lat, i o ludziach, którzy żyją dziś u stóp wygasłych wulkanów. W tym filmie zobaczycie, jak lawa wylewała się na dno dawnego oceanu i dlaczego jej ślady w kształcie kamiennych poduszek leżą dziś w sudeckich wąwozach. Dowiecie się, skąd wulkany wzięły się w samym środku Europy i jak łączy się to ze zderzeniem Afryki z Eurazją. Poznacie też Ostrzycę, nazywaną polską Fudżi, na której szczycie powstała wyspa ciepła ze stepową roślinnością i gatunkami niespotykanymi nigdzie indziej w regionie. Opowiadamy o Wilczej Górze, gdzie w czarnym bazalcie tkwią okruchy płaszcza Ziemi, jedyne takie okno na wnętrze planety w tej części Polski. Pokazujemy, jak przez sto lat wydobycia bazaltu góra straciła znaczną część swojej bryły. Mówimy też o tym, dlaczego obok tablicy rezerwatu przyrody przez lata wisiała tablica z godzinami wybuchów. To także historia ludzi: od średniowiecznych poszukiwaczy złota nad Kaczawą i dawnych górników z Radzimowic po mieszkańców, którzy w regionie zmagającym się z odpływem ludności i wysokim bezrobociem sami, oddolnie, zbudowali geopark o światowym znaczeniu. Przyglądamy się sporowi o planowany kamieniołom metabazaltu Jurczyce I, przedstawiając argumenty obu stron. Według informacji dostępnych w czasie przygotowania filmu decyzja w tej sprawie nie zapadła. Na koniec odpowiadamy na pytanie, które zadaje sobie wielu widzów: czy polskie wulkany mogą się jeszcze obudzić? Porównujemy Pogórze Kaczawskie z czeską Kotliną Chebską, gdzie z ziemi wciąż uchodzi gaz z płaszcza Ziemi, oraz z niemieckim jeziorem Laacher See w górach Eifel, pod którym naukowcy rejestrują głębokie wstrząsy. Film powstał na podstawie publikacji naukowych, materiałów geoparku, danych statystycznych i reportaży prasy lokalnej. Tam, gdzie badacze się spierają albo dane się różnią, mówimy o tym otwarcie. Jeśli interesują was geologia, przyroda i mało znane zakątki Polski, zostańcie z nami na dłużej. Napiszcie w komentarzu, czy byliście kiedyś na Ostrzycy albo w Krainie Wygasłych Wulkanów, i podzielcie się filmem z kimś, kogo może zaskoczyć ta historia. Materiały wideo wykorzystane w tym filmie pochodzą z kanałów: @MikolajGospodarek @PrzyrodaBezGranic