DERS 10 GELECEK ve GEÇMİŞ ZAMAN - 'HABER' FİİLİ ve SIFAT FİİLLER #evdekal #benimle İspanyolca Öğren

DERS 10 - BASİT GELECEK ZAMAN / BASİT GEÇMİŞ ZAMAN (PRETERITO PERFECTO) ‘HABER' YARDIMCI FİİLİ ve SIFAT FİİLLER ( PARTICIPIO) Arkadaşlar herkese selamlar . Umarım hepiniz iyisinizdir, sağlıklısınızdır ve evinizdesinizdir. Bugün sizlere 1 geçmiş 1 gelecek olmak üzere, basit, ingilizcecilerin de çok seveceği iki zaman öğretmeye çalışacağım. Bunlardan gelecek zaman ile ilgili olanın üzerine konuşmaya gerek bile yok. Öğrenmeniz 5 saniye kadar sürecek. IR fiilini alıyoruz çekip + A + INFINITIVO (Mastar bir fiil ekliyoruz size gelecek zaman oluyor. Voy a hacer Yapacağım Vas a hacer Yapacaksın Va a hacer Yapacak Vamos a hacer Yapacağız Vais a hacer Yapacaksınız Van a hacer Yapacaklar Bu kadar basit. IR yani gitmek fiilini çekmeyi öğrenirseniz bütün fiiller için gelecek zaman kurabilirsiniz. Aslında bunun kullanıldığı yerler sınırlıdır. Bu gerçek bir zaman değil. Emin değilim ama sanırım adı da yok. Varsa ve bilenler varsa yorumlarda yazabilirler. İleride öğreneceğimiz gerçek gelecek zaman la arasında kullanım farkları vardır. Ama ben bunu anlatmayacağım. Siz bunu gelecek zaman kullanmak istediğiniz her yerde kullanın. Hiçbir şey olmaz. İkinci öğreteceğim zaman da çok basit ancak öncesinde HABER yardımcı fiilinden ve ortaçlardan yada diğer adıyla Sıfat Fiilden bahsetmem gerekiyor. Önce ortaç ( SIFAT FİİL ) ne onu hatırlayalım. Türkçede 3 tane eylemsi vardır. Eylemsi adı üzerinde eylem gibi ama değil. Bunların 1 tanesi isim fiil bir tanesi ULAÇ diğer adıyla zarf fiil bir tanesi de bizim bugün ihtiyacımız olacak Ortaçtır. Bu diğer ikisinden de bahsettim ileride tabi ki bunlara da ihtiyacımız olacak, şimdiden biraz hatırlayalım istedim. Bu üçünün de olayı aynıdır: Fiili alırlar çeşitli ekler ile fiili İSME – ZARFA yada SIFATA çevirirler. Türkçede bunu yapmak kolay bir iş değildir. -an – en –ası – esi – maz – mez – ar –er - dık – dik – duk – dük - tık – tik - tuk – tük – ecek – acak – miş – mış – muş – müş daha da olabilir ben bilmiyorum. Biz tanıMAK fiilini alırız sonundaki mastar eki olan MAK ı atarız, buna az önce saydığımız eklerden birini ekler sıfat yaparız. tanıDIK kişi / tanınMIŞ kişi / tanınIR kişi gibi yada dönülMEZ akşam konuşAN adam / geçEN sene gibi Biz Türkçede 22 değişik ek ile yaptığımız işi İspanyolcada 2 tane ile yapıyoruz. AR ile biten fiillerin sonundaki AR ı atıp ADO ekliyoruz. pasAR ( GEÇMEK ) / pasADO ( GEÇMİŞ ) ER ve İR ile bitenlerin sonundaki ER ve İR i atıp İDO ekliyoruz. ( büyük ünlü uyumundan dolayı gibi, düşünebilirsiniz ) conocER ( TANIMAK ) / conocİDO ( TANIDIK / TANINMIŞ ) dividİR ( BÖLMEK ) / dividİDO ( BÖLÜNMÜŞ ) Bir de çok az kuralsızlar var. ABRİR – ABİERTO DECİR – DİCHO ESCRİBİR – ESCRİTO HACER - HECHO PONER – PUESTO VER – VİSTO Gibi. Her hangi bir fiil çekimi kitabında ya da internette bir fiilin çekimine bakarsanız mutlaka participio hali de yazar oradan kontrol edebilirsiniz. Ama merak etmeyin bunda kuralsızlar çok azdır. Ve az önce de söylediğim gibi biz bunu Türkçede 22 belki daha fazla ek ile yapıyoruz. Üstelik bu eklerin çoğu şahıs yada zaman ekleriyle aynı. Bir yabancıya öğretmeye çalışmak intihar gibi bir şey. Neyse biz konumuza dönelim ORTAÇ ( sıfat fiil ) yani PARTICIPIO nun ne olduğunu ve nasıl yapıldığını anladık. Participio yu ihtiyaç duyduğunuzda az önce anlattığım işlevleriyle kullanırsınız. Ben bugün çok daha basit bir işlevinden faydalanacağım. Bu ortaç b,ize hangi fiilden bahsettiğimizi belli edecek. Fiili çekmeden derdimizi anlatacağız. Peki neyi çekeceğiz? PARTICIPIO ile kullanacağımız yardımcı fiilimizi. Yani HABER fiilini. Haber fiilinin tek başına bir anlamı yoktur, çekimleri vardır ve bazı zamanların çekiminde bize yardımcı olur. Yani biz haber fiilini presentede şöyle çekip HE HAS HA HEMOS HABÉIS HAN Yanına da asıl fiilin PARTICIPIO sunu koyarsak PRETERITO PERFECTO isminde nur topu gibi bir geçmiş zamanımız olur. HE conocİDO - Tanıdım HAS DİCHO - Söyledin HA pasADO - Geçti HEMOS HECHO - Yaptık HABÉİS hablADO – Konuştunuz HAN – VİSTO – Gördüler Bu zamanın Türkçede tam bir karşılığı yoktur. Türkçedeki –di’li geçmiş zaman gibidir ama onun tam karşılığı PRETERITO INDEFINIDO denilen kazık bir zamandır. Bu zamanın Türkçede karşılığı olmadığı için İspanyolca öğretmenleri de İngilizce öğretmenleri de bunu açıklamakta zorlanırlar; kimisi YAKIN GEÇMİŞ zaman der hiç alakası yoktur. Yüz sene önce yapılmış bir şey içinde bunu kullanabiliriz, efendim kimisi geçmişte yapılmış etkisi hala süren falan diye daha saçma bir açıklama getirir ki onu zaten oldum olası hiç anlamamışımdır. DEVAMI YORUMDA...