NỬA CỦ KHOAI MÌ

Trong những năm tháng tù đày, một củ khoai mì có khi là toàn bộ phần ăn giúp con người cầm cự qua một ngày lao động kiệt sức. Thế nhưng, giữa lúc chính mình cũng đang đói, vẫn có người sẵn lòng bẻ đôi phần ăn ít ỏi ấy để cứu một người bạn đang vật vã trong cơn sốt. NỬA CỦ KHOAI MÌ kể lại một khoảnh khắc nhỏ bé nhưng lay động lòng người. Trong căn lán lạnh, không thuốc men, một người tù nằm run rẩy trên manh chiếu. Người bạn bên cạnh chỉ còn một củ khoai mì dành cho bữa tối. Anh lặng lẽ bẻ đôi, đặt một nửa vào bàn tay đang run lên vì đói và bệnh. Câu hát: “Nửa củ khoai mì— tao chia mày nửa sống…” không chỉ nói về việc chia đôi một phần ăn. Đó là lời của một người đang trao cho bạn mình một nửa cơ hội sống, dù phần còn lại của chính anh cũng vô cùng mong manh. Cách xưng hô “tao—mày” mộc mạc và thân thiết, gợi lại tình chiến hữu của những con người từng chia nhau ngụm nước giữa hành quân, từng dựa vào nhau trong lửa đạn và giờ đây lại nâng đỡ nhau giữa cảnh lao tù. Họ đã không còn quân hàm, súng đạn hay chiếc áo trận trên vai. Nhưng hai tiếng “chiến hữu” vẫn còn nguyên ý nghĩa. Khi người bạn hỏi: “Còn phần mày đâu nữa?”, anh chỉ cười và nói rằng mình không đói, rồi quay mặt đi để giấu cơn đau quặn trong bụng. Anh chấp nhận đói thêm một bữa, chỉ mong người nằm bên cạnh có đủ sức vượt qua đêm dài. Hình ảnh người bạn sốt mê chống tay ngồi dậy vào sáng hôm sau chính là điểm sáng của ca khúc. Nửa củ khoai mì không chỉ nuôi một thân người; nó giữ lại một người bạn, một chứng nhân và một lời hẹn ngày trở về. Phần ăn đã bị chia đôi, nhưng tình người càng sẻ chia lại càng đầy thêm. Được viết theo phong cách military ballad chậm, ca khúc mở đầu bằng tiếng guitar, piano và cello trầm như một lời kể trong đêm. Nhịp trống quân hành vang lên xa xăm, gợi dấu chân của những người lính năm xưa. Đến điệp khúc, giai điệu dâng cao ở câu “tao chia mày nửa sống”, làm nổi bật sự hy sinh âm thầm nhưng lớn lao của tình chiến hữu. NỬA CỦ KHOAI MÌ xin được dành cho những người đã từng chia nhau từng miếng ăn trong tù ngục; những người đã sống không chỉ nhờ khoai sắn, mà còn nhờ một bàn tay nắm lấy bàn tay, một bờ vai cho bạn tựa vào và một lời gọi giản dị: “Ráng sống nghe mày!” Bao năm tháng, củ khoai mì đã hết, nhưng hơi ấm của bàn tay sẻ chia vẫn còn ở lại.