Nowa Cerkiew - Dzwony kościoła pw. Wniebowzięcia NMP [Dzwony w Wieżach Polski #222]

Początki świątyni pw. Wniebowzięcia NMP w Nowej Cerkwi sięgają XIV wieku. W 1764 r. budowla została zniszczona przez pożar, ale jeszcze tego samego roku odbudował go cysters Izydor Tokarzewski, którego herb umieszczono na chorągiewce wieżyczki. Kościół uzyskał styl barokowy i rokokowy. W 1844 został strawiony przez kolejny pożar. Następnie świątynia uległa uszkodzeniu w czasie działań wojennych w 1945. Z zabytkowego wyposażenia zachował m.in. się ołtarz główny z XVIII wieku z obrazem Matki Bożej. Na wieży znajduje się dziś 5 dzwonów, z tego 4 są bujane. Na wieżyczce zachował się jedyny z przedwojennego zestawu którego historia jest bardzo ciekawa (przedstawiona w dolnej części opisu). XX - wieczne dzwony w tym kościele nie dorównują przedwojennym – obecnie są to 3 żeliwne, jeden ze spiżu i mały, nieużywany staliwny. -------------------------------------------------- Zdjęcia: https://drive.google.com/drive/folder... 1) Opis techniczny dzwonów Dzwonek na sygnaturce (dane z archiwum parafialnego) Imię: św. Niward Materiał: brąz Średnica: 35,5 cm Rok odlania: 1728 Odlewnia: M.W. (być może Michael Wittwerck z Gdańska) Dzwon 5 Materiał: staliwo Średnica: 37 cm Wysokość (z koroną): 30 cm Waga: ~ 30 kg Rok odlania: koniec XIX lub początek XX w. Odlewnia: Bochumer Verein Gussstahlfabrik, Bochum Dzwon 4 Imię: św. Pius X Materiał: żeliwo sferoidalne Ton: c’’ (-) Średnica: 91 cm Wysokość (z koroną): 94 cm Waga: ~ 450 kg Rok odlania: 1958 Odlewnia: Niestroj, Godula Dzwon 3 Imię: Miłosierdzie Boże Materiał: spiż Ton: g’ Średnica: 95 cm Wysokość (z koroną): 88 cm Waga: ~ 500 kg Rok odlania: 1953 Odlewnia: Metalton, Kęty Dzwon 2 Imię: św. Stanisław Kostka Materiał: żeliwo sferoidalne Ton: a’ Średnica: 108 cm Wysokość (z koroną): 101 cm Waga: ~ 700 kg Rok odlania: 1959 Odlewnia: Niestroj, Godula Dzwon 1 Imię: św. Anna Materiał: żeliwo sferoidalne Ton: e’ Średnica: 127 cm Wysokość (z koroną): 112 cm Waga: ~ 1000 kg Rok odlania: 1958 Odlewnia: Niestroj, Godula 2) Opis wizualny Dzwonek na sygnaturce (dane z archiwum parafialnego) Wiadome jest jedynie to, że dzwon ten posiada napis: ME FECIT M.W. ANNO 1728 SOLI DEO GLORIA Dzwon 5 Korona płaska, z otworem Szyja: 2 karby Plaszcz: Napis: B.V.G. 3 karby w dolnej części płaszcza Dzwon 4 Korona 6-cio ramienna z kropkami Szyja: 2 karby Płaszcz: Napis, duże litery: A 1958 D Karb w dolnej części płaszcza Dzwon 3 Korona krążkowa Szyja: Ornament – przedstawienie Ducha Świętego jako anioła ze skrzydłami, rośliny i liście lub muszle Płaszcz: 2 karby Płaskorzeźba – podobizna Jezusa Miłosiernego Z drugiej strony napisy: JEZU UFAMY TOBIE W KAŻDEJ ŻYCIA DOBIE! W TROSKACH NASZYCH KOŚCIOŁA – OJCZYZNY – RODZINY, BŁAGAMY TWEGO SERCA – TWEJ MOŻNEJ PRZYCZYNY, CHROŃ OD GRZECHU – ODDALAJ NIESZCZĘŚCIE – WLEJ MIŁOŚĆ - DAJ POKÓJ – PROŚBY ZISZCZAJ. UFUNDOWANY MIŁOSIERDZIU BOŻEMU BY ROZGRZAŁ SERCA NASZE DO POBOŻNOŚCI I MIŁOŚCI ORAZ POBUDZIŁ W NICH BEZGRANICZNĄ UFNOŚĆ, WSZECHMOCNĄ POMOC, DOBRY JEZU. OFIAROWALI PARAFIANIE NOWA CERKIEW R. P. 1953. 3 karby w dolnej części płaszcza Wieniec: Karb Dzwon 2 Korona 6-cio ramienna z kropkami Szyja: 2 karby Płaszcz: Napis, duże litery: A 1959 D 2 karby w dolnej części płaszcza Dzwon 1 Korona 6-cio ramienna z kropkami Szyja: 2 karby Płaszcz: Napis, duże litery: A 1958 D 2 karby w dolnej części płaszcza 3) Dane dzwonów przedwojennych Do I Wojny Światowej na wieży znajdowały się dzwony następujące dzwony: Urban, jeden z większych i starszych w okolicy, o średnicy ok. 120 cm, odlany w 1561 r. przez G. Benningka z Gdańska, z napisami „LAUS SIT TIBI SANCTA TRINITATIS ANNO MDLXI / GERT BENNINGK ME FECIT GEDANI” Zuzanna, odlany w 1805 przez Ericha Lindemanna z Gdańska, o średnicy ok. 94 cm, z reliefami Trójcy Świętej, Jezusa Ukrzyżowanego, MB Bolesnej i św. Józefa, z napisami: MIT GOTTES HILFE GOSS MICH ZU NEUKIRCH ERICH LINDEMANN AUS DANZIG / SO LASS NUN MEIN GOTT DEINE OHREN OFFEN SEIN UNDT DEINE AUGEN AUFMERKEN AUFS GEBET AN DIESER STAETTE. św. Jan Chrzciciel, również odlany w 1805 przez Lindemanna, o średnicy ok. 70 cm, z płaskorzeźbami P. Jezusa na Krzyżu, św. Jana Chrzciciela, P. Jezusa w Ogrójcy i Maryji, z napisami: SIT NOMEN DOMINI BENEDICTUM. / MIT GOTTES HILFE GOSS MICH ZU NEUKIRCHEN ERICH LINDEMANN AUS DANZIG NUN UNSER GOTT WIR DANKEN DIR UNDT RYMEN / DEN NAMEN DEINER HERRLICHKEIT / SO SOLLEN NUN MEINE AUGEN OFFEN SEIN / UNDT MEINE OHREN AUFMERKEN AUFSS GEBET / AN DIESER STAETTE W 1917 roku na cele wojenne zarekwirowało średni dzwon, który nosił imię św. Zuzanny. W 1926 zastąpiono ten dzwon nowym o imieniu św. Franciszek. Posiadał średnicę 100 cm i dzwonił tonem g’. Jednak zarówno ten, jak i najmniejszy dzwon – św. Jan, pękły w 1933. W 1939 roku poświęcono nowy dzwon św. Wawrzyniec o wadze 430 kg. W 1942, na cele wojenne okupant zarekwirował wszystkie duże dzwony, pozostawiając jedynie sygnaturkę, która przetrwała do dziś. źr.: archiwum par.