Stonehenge Là Một Cuốn Lịch 365 Ngày? Tranh Luận Vẫn Chưa Ngã Ngũ

Năm 2022, nhà khảo cổ học Timothy Darvill (Đại học Bournemouth) công bố trên tạp chí Antiquity một giả thuyết gây chú ý rộng rãi: phần đá sarsen của Stonehenge — vòng tròn ba mươi phiến đá dựng đứng và năm cụm trilithon ở trung tâm, cộng bốn phiến "Station Stones" rải quanh vòng ngoài — có thể mã hoá một cuốn lịch mặt trời 365,25 ngày, với cấu trúc gần giống lịch dân sự Ai Cập cổ đại. Nhưng video này không dừng ở việc kể lại giả thuyết đó như một phát hiện đã được xác nhận. Video đi thẳng vào đúng điểm gây tranh cãi thật: năm 2023, hai nhà nghiên cứu khác — Giulio Magli (Học viện Bách khoa Milano) và Juan Antonio Belmonte (Viện Vật lý Thiên văn Quần đảo Canary) — công bố một bài phản biện trực tiếp, ngay trên chính tạp chí Antiquity, gọi lập luận của Darvill là thiếu cơ sở về số học, thiên văn học, và phép loại suy văn hoá. Darvill đã hồi đáp ngay trong năm đó. Cuộc tranh luận vẫn chưa ngã ngũ — một phần vì chính vòng đá ba mươi phiến làm nền tảng cho giả thuyết, ngày nay đã không còn nguyên vẹn để đếm trực tiếp. Kênh trình bày cả giả thuyết lẫn phản biện với cùng mức độ nghiêm túc, không thay khoa học đưa ra kết luận cuối cùng. Nguồn tham khảo chính: Timothy Darvill (2022), "Keeping time at Stonehenge", Antiquity; Giulio Magli & Juan Antonio Belmonte (2023), "Archaeoastronomy and the alleged 'Stonehenge calendar'", Antiquity 97(393); Timothy Darvill (2023), "Times they are a-changin': a response to Magli and Belmonte", Antiquity; David Nash và cộng sự (2020), "Origins of the sarsen megaliths at Stonehenge", Science Advances. Dấu Vết Văn Minh — Bằng chứng có thật. Những câu hỏi chưa có lời giải.