Kəlağayı necə hazırlanır ? Niyə çətin yolumuz oldu ?!
Sada Sadiyeva
0:00 / 0:00
Kəlağayı necə hazırlanır ? Niyə çətin yolumuz oldu ?!
394 просмотра · 2 нед. назад
Sada Sadiyeva
3 тыс. подписчиков
394 просмотра · 2 нед. назад
Kəlağayının tarixi - Azərbaycanın ipək yaddaşıdır! ✨
2000 illik tarix
Kəlağayı düz 2000 ildir Azərbaycan qadınının baş tacıdır. Tarixi İpək Yoluna bağlıdır - Şəki, Şamaxı, Gəncə, Təbriz, Naxçıvan bu yolun üstündə ipək mərkəzləri idi. XIII əsrdə Marko Polo Şamaxı və Bərdə kəlağayılarının gözəlliyini öz yazılarında qeyd edib.
Ən məşhur mərkəzlər:
• Basqal (İsmayıllı) - Kəlağayının vətəni sayılır, IV əsrdə yaranıb, qala divarları XIV əsrdən qalıb. Burada 1989-cu ildə Dövlət Qoruğu yaradılıb.
• Şəki - İpəkçiliyin paytaxtı
Necə hazırlanır?
1. Təmiz ipək sapdan əl dəzgahında kvadrat formada toxunur
2. Taxta qəliblərlə (basma üsulu) naxış vurulur - kənarları və bəzən ortası həndəsi və bitki motivləri ilə bəzədilir
3. Təbii boyalar - zəfəran, qarağat, soğan qabığı
Rənglərin dili - bu ən maraqlısı:
Qədimdə qadınlar sözlə deyə bilmədiyini kəlağayı ilə deyirmiş:
• Qırmızı: Gəlin, subay qız, eşq
• Sarı, çəhrayı, qızılı, yasəmən: Cavana qızlar
• Tünd rənglər: Yaşlı qadınlar, diqqət çəkməmək üçün
• Ağ: Müdriklik, yas mərasimi
Hər bölgənin öz bağlama üsulu olub - bəzən əvvəl saç kətanla yığılır, sonra kəlağayı bağlanırdı.
UNESCO tanınması
26 noyabr 2014-cü ildə UNESCO-nun Qeyri-Maddi Mədəni İrs Siyahısına daxil edilib - adı "Kəlağayı simvolizmi və ənənəvi sənəti". Bu, təkcə gözəl aksesuar deyil, dərin milli fəlsəfə, "yaddaş keşikçisi" kimi qiymətləndirildi.
Bu gün də milli kimliyin, qadınlıq, ləyaqət, ailə dəyərlərinin davamı kimi yaşayır