TZ039 Les Memoires de Moresnet FA

Nederland heeft van 1816 tot 1920 een bijzonder buurlandje gehad: het minuscule landje Moresnet. Het lag iets ten zuiden van de Vaalserberg en daar vindt men nog steeds de ‘Viergrenzenweg’, een verwijzing naar die tijd. Moresnet kon ontstaan doordat de leiders in Europa na de val van Napoleon het niet eens konden worden over de nieuwe rijksgrenzen. Besloten werd dat dit stukje land ‘niemandsland’ zou zijn totdat er een oplossing werd gevonden. De paar honderd inwoners werden plots statenloos en begonnen zich als zelfstandig volk te ontwikkelen. Aangetrokken door de lage belastingen en een verouderd rechtsysteem kwamen vele avonturiers, smokkelaars en andere vrije geesten naar de hoofdplaats Kelmis. Net toen men serieuze plannen had om een moderne staat te ontwikkelen, brak de Eerste Wereldoorlog uit en kwam er een eind aan Neutraal Moresnet. Conductors note Het werk bestaat uit vier in elkaar overlopende delen die verschillende herinneringen aan Moresnet uitbeelden. deel 1 (maat 1 - 34) De belangrijke zinkmijn speelt een hoofdrol en daarmee begint het werk dan ook. Het geklop en getik wordt het hele werk door geciteerd. De duistere klanken van de trombones verklanken de donkere tijd na Napoleon en de moeizame status als neutraal land. deel 2 (maat 35 - 115) Men neemt de merkwaardige situatie voor lief en maakt er het beste van. Een opgewekt thema, afgeleid van de openingstonen, verbeeldt de alledaagse bezigheden van de inwoners. Vanaf maat 83 wordt het spannender: de enige veldwachter heeft zijn handen vol aan smokkelaars. deel 3a (maat 116 - 155) en 3b (maat 177-227) De bijzondere mogelijkheden en onmogelijkheden waren zaken waar de Moresnetters dagelijks mee te maken hadden. De statenloze inwoners hadden geen paspoort en konden bijvoorbeeld niet trouwen. Het derde deel begint met een onvervalst stukje liefdesverdriet. Er waren er echter ook die er voordeel uit haalden: de eerder genoemde smokkelaars (maat 156 - 177), maar ook de artiesten uit het variété (maat 177- 227). Losbandigheid, prostitutie, illegaal gokken en drankmisbruik nam hand over hand toe. Dit kon niet goed gaan en dat ging het dan ook niet. deel 4 maat (227 - slot) 1914 - Het rommelt (wederom) in Europa. Duitsland valt België binnen en neemt en passant Moresnet mee. De bewoners zien het leidzaam toe. Moresnet verdwijnt geruisloos van de kaart.