گیلانغرب - یادگارهای جنگ و صلح

ساختار روایت 00:00 | معرفی گیلانغرب و قلعه اربابی آشنایی با تاریخ، موقعیت جغرافیایی و آثار تاریخی شهر. 05:41 | گیاه مورت؛ نماد اهورامزدا معرفی گیاه مقدس مورت و جایگاه آن در فرهنگ ایران باستان. 07:36 | پیشینه باستانی گیلانغرب مروری بر تمدن‌های کهن و اهمیت تاریخی منطقه. 12:09 | زخم‌های جنگ روایت خسارت‌های جنگ تحمیلی و مقاومت مردم گیلانغرب. 20:33 | مدرسه کانکسی نگاهی به آموزش در مناطق جنگ‌زده و مدارس موقت. 25:16 | مدرسه کوروش کبیر نمادی از بازسازی و امید به آینده. 32:51 | سیاه‌چادر ایل کلهر آشنایی با زندگی عشایری و سنت‌های ایل کلهر. 33:48 | روغن کرمانشاهی مراحل تهیه روغن حیوانی اصیل. 41:01 | زنان هنرمند ایل کلهر معرفی دست‌بافته‌ها و هنر زنان عشایر. گیلانغرب، شهری مرزی در غرب استان کرمانشاه، یکی از نقاطی است که بیشترین زخم جنگ تحمیلی را بر تن دارد و در عین حال، امروز نمادی زنده از ارادهٔ مردم برای صلح و بازسازی است. هنگام ورود به گیلانغرب، استاد مهدی خلیلی با صدایی سنگین از خاطرات جنگ گفت: «گیلانغرب در طول هشت سال دفاع مقدس، بارها مورد حمله مستقیم قرار گرفت. این شهر به دلیل موقعیت استراتژیک و مرزی‌اش، خط مقدم مقاومت بود. بسیاری از خانه‌ها ویران شدند، هزاران نفر شهید و جانباز تقدیم این خاک کردند و بخش زیادی از جمعیت آواره شدند. اما مردم گیلانغرب تسلیم نشدند. آنها با همان دست‌های زخمی، دوباره شهرشان را ساختند.» در سطح شهر هنوز هم می‌توان ردپای جنگ را دید: بناهای نیمه‌ویران که به عنوان یادگار حفظ شده‌اند، مجسمه‌ها و المان‌های شهدا، و خانه‌هایی که هنوز ترک‌های گلوله و خمپاره بر دیوارهایشان حک شده است. استاد خلیلی در بازدید از مناطق جنگی اطراف شهر، از عملیات‌های مهم آن دوران روایت کرد و از شجاعت مردمی گفت که در برابر متجاوز ایستادند. اما گیلانغرب فقط یادگار جنگ نیست؛ داستان صلح و زندگی دوباره نیز هست. ما شاهد بازسازی گسترده شهر، بازگشت مردم به خانه‌هایشان و رونق دوباره کشاورزی بودیم. باغ‌های میوه، به‌ویژه انار، انجیر و محصولات دیم زاگرس، در این منطقه رونق گرفته‌اند. استاد خلیلی در گفت‌وگو با کشاورزان محلی تأکید کرد: «این برداشت‌ها، نماد پیروزی زندگی بر مرگ است. هر درختی که اینجا کاشته می‌شود، پاسخی است به ویرانی جنگ.» یکی از نقاط برجستهٔ بازدید، مناطق مرزی و ارتفاعات اطراف گیلانغرب بود. طبیعت بکر زاگرس با کوه‌های سربه‌فلک‌کشیده، دره‌های سبز و چشمه‌های جاری، تصویری آرام و در تضاد کامل با تاریخ پرتلاطم این منطقه ارائه می‌دهد. خلیلی گفت: «اینجا جنگ و صلح در کنار هم نفس می‌کشند. کوه‌ها شاهد فداکاری‌ها بودند و امروز شاهد آرامش و تلاش برای آینده‌اند.» در مرکز شهر، از بازار محلی و صنایع دستی بازدید کردیم. زنان گیلانغرب با بافت گلیم و جاجیم‌های رنگارنگ، همچنان سنت‌های کهن را زنده نگه داشته‌اند. مراسم و آداب محلی، از جمله موسیقی و پایکوبی‌های سنتی در فصل‌های شادی، نشان می‌دهد که روح زندگی در این شهر هرگز خاموش نشده است. استاد مهدی خلیلی در پایان این سفر، رو به دوربین و با نگاهی به افق کوهستانی گفت: «گیلانغرب برای من نماد دو روی سکهٔ تاریخ معاصر ایران است: یکی درد و مقاومت، دیگری امید و بازسازی. مردمی که جنگ را پشت سر گذاشتند و حالا با صلح، برای فرزندانشان آینده‌ای بهتر می‌سازند. این شهر، یادگارهایی از جنگ دارد، اما روحش متعلق به صلح است.» این قسمت از مجموعه «به سوی غرب کرمانشاهان»، روایتی متعادل و عمیق از زخم‌های جنگ تحمیلی و شگفتی بازسازی و زندگی در گیلانغرب است؛ داستانی انسانی از مقاومت، فداکاری و امید به آینده در غرب زاگرس. ما را با لایک و سابسکرایب حمایت کنید و نظرتان را در کامنت بنویسید! مستند «به سوی غرب کرمانشاهان» با روایت مهدی خلیلی، سفری به استان کرمانشاه را به تصویر می‌کشد. این اثر به بررسی تاریخ، فرهنگ، جاذبه‌های گردشگری، آشپزی و خوراکی‌های محلی، و دیگر سنت‌ها و زیبایی‌های این منطقه می‌پردازد و مخاطب را با جنبه‌های گوناگون این سرزمین آشنا می‌کند.