Tuchaczewski — Czerwony Napoleon, którego pokonał Piłsudski

Ta historia zatrzymała mnie z jednego powodu. Człowiek, którego nie złamały dwa i pół roku niemieckiej niewoli, w maju 1937 roku podpisał przyznanie się do zdrady po czterech dniach aresztu. Nie przekonuje mnie żaden z dwóch obrazów, które krążą o nim do dziś: ani genialny czerwony Napoleon, którego pod Warszawą zatrzymał tylko cud, ani wyłącznie niewinna ofiara Stalina. Chciałem sprawdzić, co zostaje, gdy odłoży się oba te obrazy i zostawi same dokumenty. Michaił Tuchaczewski to jedna z najbardziej niejednoznacznych postaci dwudziestego wieku. Potomek zubożałej szlachty i chłopki, który w 1914 roku wybrał elitarny gwardyjski Pułk Siemionowski. Jeniec, który pięć razy próbował uciec z niemieckiej niewoli i trafił do fortu w Ingolstadcie razem z Charles'em de Gaulle'em. Carski oficer, który w 1918 roku przeszedł do bolszewików i w wieku dwudziestu pięciu lat dowodził armią. Wreszcie dwudziestosiedmioletni dowódca frontu zachodniego, który latem 1920 roku poprowadził Armię Czerwoną na Warszawę pod hasłem marszu przez trupa białej Polski. W tym dokumencie śledzimy całą jego drogę na podstawie źródeł i ustaleń historyków. Mówimy o roli polskiego radiowywiadu i matematyków, którzy czytali sowieckie depesze przed Bitwą Warszawską. Przypominamy, skąd naprawdę wzięło się wyrażenie cud nad Wisłą. Nie pomijamy też rozdziałów, o których mówi się rzadziej: szturmu na Kronsztad i tłumienia powstania chłopskiego na Tambowszczyźnie w 1921 roku. Opowiadamy o wyjątkowym sporze na książki między Tuchaczewskim a Józefem Piłsudskim, o modernizacji Armii Czerwonej, o teorii głębokiej operacji i o tym, jak „czerwony Napoleon” stał się jednym z pierwszych marszałków Związku Sowieckiego. Ostatnia część filmu dotyczy wielkiej czystki 1937 roku: aresztowania, śledztwa na Łubiance, procesu, który trwał jeden dzień, i jego konsekwencji, także dla Polaków. Sporne kwestie, takie jak przyczyny klęski pod Warszawą, rola Stalina w 1920 roku czy znaczenie niemieckiej „czerwonej teczki”, przedstawiamy z uwzględnieniem różnych wersji i interpretacji. Na końcu dzielę się własną oceną, wyraźnie oddzieloną od faktów. To film dla wszystkich, którzy interesują się historią Polski, wojną polsko-bolszewicką, dziejami Związku Sowieckiego i ludźmi, którzy kształtowali dwudziesty wiek. Zapraszam do obejrzenia i do dyskusji w komentarzach. Autor i twórca kanału: Stanisław Wiśniewiecki. © Stanisław Wiśniewiecki. Wszelkie prawa zastrzeżone. Treść filmu, w tym scenariusz, narracja i oprawa, jest chroniona prawem autorskim. Kopiowanie, ponowne publikowanie, rozpowszechnianie lub wykorzystywanie materiału w całości lub w części bez pisemnej zgody autora kanału jest zabronione. #Tuchaczewski #BitwaWarszawska #WojnaPolskoBolszewicka #Stalin #WielkaCzystka 00:00 Wstęp 00:37 Dzieciństwo i gwardia 05:22 Pierwsza wojna i niewola 09:34 Pięć ucieczek 17:53 Rewolucja i Symbirsk 26:38 Marsz na Warszawę 34:47 Bitwa Warszawska 43:27 Kronsztad i Tambow 51:39 Spór z Piłsudskim 1:00:00 Czerwony Napoleon 1:08:24 Cztery dni na Łubiance 1:16:06 Proces i wyrok 1:22:08 Operacja polska i rehabilitacja 1:25:52 Podsumowanie