Dımdım Kalesi Destanı, Tarihsel Arka Planı ve Varyantları Üzerine Bir Değerlendirme

Konuşmacı : Dr. Kenan SUBAŞI Mardin Artuklu Üniversitesi, Türkiye'de Yaşayan Diller Enstitütüsü, Kürt Dili ve Kültürü Bölümü Konu : Dımdım Kalesi olayı Safevi kroniklerinde kaydedilen tarihe göre 1609-1610 yılları arasında gerçekleşmiş olup günümüzde İran sınırları içinde yer alan Urmiye şehri yakınlarında Kürtlerin Bıradosti Aşiretinin Emiri, Emir Han Bıradosti ve o dönemin Safevi Hükümdarı I. Şah Abbas (1587-1629) arasında yaşanan bir çekişmedir. Şah Abbas'ın kâtibi olan İskender Bey Münşi tarafından kaydedilen bu olay aynı zamanda Kürtler arasında anonim biçimde ve destansı tarzda söylenegelen bir kahramanlık destanıdır. Günümüzde bu olayı anlatan birçok destansı varyant yazıya geçirilmekle birlikte üzerine çalışılmış çok değerli birkaç akademik çalışma da bulunmaktadır. Kısacası geldiğimiz noktada bu olayın iki yüzü ortaya çıkmaktadır. Bu olayın birinci yüzü tarihe bakarken, ikinci yüzü Kürt Halk Edebiyatına bakmaktadır. Biz de sunumumuz da bu olayı her iki yüzüyle panoramik bir şekilde sizlere sunmaya çalışacağız.