Van burn-out tot burgerlijke ongehoorzaamheid met Réginald Moreels | Spreekuur

Réginald Moreels over opgebrand zijn na vijftig jaar aan het ziekenbed, anorexie en burn-out bij hulpverleners, euthanasie, burgerlijke ongehoorzaamheid en sereniteit. Chirurg, oud-voorzitter van Artsen Zonder Grenzen België, oud-staatssecretaris en auteur van Het was mijn verdomde plicht. Servaas wou een interview. Het werd een debat. Alle shownotes, studies en bronnen: https://dokterservaas.be/actief-pessi... Gratis nieuwsbrief De Bijsluiter, elke vrijdag: https://www.dokterservaas.be/nieuwsbrief Réginald Moreels stond vijftig jaar aan het ziekenbed: als chirurg in Vlaanderen, in oorlogsgebieden voor Artsen Zonder Grenzen, als staatssecretaris voor Ontwikkelingssamenwerking en vandaag als opleider van Congolese chirurgen in Beni. In zijn boek schrijft hij dat hij een beetje opgebrand is. In dit gesprek met Servaas Bingé legt hij uit dat de banalisering van het kwaad hem moe maakt, meer dan het beroep, wat het verschil is tussen passief en actief pessimisme, hoe hij zelf uit een eetstoornis en een burn-out klom, en waarom ethiek volgens hem thuishoort in de privésfeer en op de schoolbanken. Bijna twee op drie Amerikaanse artsen meldden eind 2021 minstens één burn-outsymptoom. De pioniers van Artsen Zonder Grenzen kenden het al: depressie, verslaving, een eetprobleem. Hoofdstukken 00:00:00 Intro: wie is Réginald Moreels 00:02:01 Opgebrand na vijftig jaar aan het bed? Passief en actief pessimisme 00:07:12 Maatschappelijke monniken: nederigheid na vijftien jaar uit beeld 00:13:10 Wat AI met het denken doet: pessimisme met hoop 00:16:23 De witte schort: waarom hij chirurg werd 00:18:18 Sociale zekerheid, discriminatie in de praktijk en paternalisme 00:21:27 Anorexie, burn-out en de healer: hoe hij eruit kwam 00:25:19 Waarom dit boek: plicht en perspectief 00:28:33 Euthanasie en levenseinde: ethiek in de privésfeer 00:32:52 Ethiek leren: onderwijs, polarisatie en het tegengestelde oordeel 00:37:05 Burgerlijke ongehoorzaamheid en schuldige passiviteit 00:41:26 Mandela, vergeving en conflictmanagement 00:45:35 Identiteit, kernenergie en AI: waarom de mens misbruik maakt 00:48:21 Actieve geweldloosheid: Gandhi, Einstein en niet-letale wapens 00:53:20 Identiteit is een mythe, en sapiens is niet zo wijs 00:59:19 Destructief en opbouwend altruïsme: Icarus en sereniteit 01:04:55 De ziel als kruispuntbank, collectief geheugen en bewustzijn 01:12:01 Drie dingen die hem vormden: jezuïeten, mei 68, Artsen Zonder Grenzen 01:16:44 Ethiek versus moraal, en de laatste vraag aan de dokter 01:18:31 Waar je alles terugvindt Genoemd in deze aflevering Het was mijn verdomde plicht, Réginald Moreels (Lannoo, 2026): https://www.lannoo.be/nl/het-was-mijn... UNICHIR, de chirurgische opleiding in Beni, Congo: https://www.unichir.africa Artsen Zonder Grenzen België: https://www.artsenzondergrenzen.be Hannah Arendt, Eichmann in Jeruzalem, over de banaliteit van het kwaad Yuval Noah Harari, Sapiens Pat Patfoort, het model van geweldloze conflicthantering Mahatma Gandhi en Nelson Mandela, over actieve geweldloosheid en vergeving Burn-out bij artsen eind 2021, Shanafelt et al., Mayo Clinic Proceedings (2022): https://doi.org/10.1016/j.mayocp.2022... Beluister Spreekuur Spotify en Apple Podcasts: zoek op Spreekuur met Dokter Servaas Instagram:   / dokterservaas   Website: https://www.dokterservaas.be Spreekuur met Dokter Servaas is de podcast waarin arts Servaas Bingé in gesprek gaat met toponderzoekers, artsen en denkers over gezondheid, preventie en levensstijl. Elke dinsdag een nieuwe aflevering. Deze aflevering is informatief en vervangt geen individueel medisch advies. Bij klachten: raadpleeg je huisarts. Herken je jezelf in het verhaal over eetproblemen of denk je aan zelfdoding? Praat erover met je huisarts, of bel gratis 1813 (Zelfmoordlijn). #spreekuur #gezondheid #burnout