Irański Duży Fiat: Anglia go pogrzebała, Iran kochał go dalej

Irański Duży Fiat: Anglia go pogrzebała, Iran kochał go dalej. To historia Paykana, samochodu, który narodził się z brytyjskiej licencji Rootes, a stał się duszą całego narodu. Dwaj bracia z Meszhedu zaczynali od myjni i garażu, w 1962 roku założyli własną spółkę, a 4 lata później wywalczyli warunek, którego nie chciał im dać nikt inny, czyli prawo do transferu technologii. Pierwszy sedan zjechał z taśmy 13 maja 1967 roku przy planie zaledwie 6 tysięcy sztuk rocznie, a pod koniec dekady fabryka wypuszczała już ponad 100 tysięcy aut w ciągu roku. W 1968 roku przez Persję przetoczył się maraton Londyn–Sydney liczący 16 694 kilometry, w którym zwyciężył bliźniaczy Hillman Hunter Andrew Cowana. Potem umierali kolejni rodzice tej konstrukcji, Rootes, Chrysler Europe i sami założyciele, a oprzyrządowanie silników przewieziono z Irlandii do Teheranu. W latach 90. lokalna produkcja części pokrywała 98 procent zapotrzebowania. Finał nie ma odpowiednika w dziejach motoryzacji, bo państwo zapłaciło fabryce za zamknięcie taśmy, choć kolejka chętnych sięgała prawie 2 lat. 15 maja 2005 roku powstał ostatni sedan, a łączny wynik to 2 295 095 egzemplarzy. Opowiadamy tę historię również przez polskie lustro, ponieważ w tym samym 1967 roku ruszyła u nas produkcja auta o identycznej misji. W filmie wykorzystano utwory Eyes of Glory - Aakash Gandhi oraz When Johnny Comes Marching Home - Cooper Cannell. Zdjęcia pochodzą z serwisu archive.org i są ogólnodostępne.