วิกฤติพลังาน ต้องไม่เป็นวิกฤติความเปราะบางทางสุขภาพของประชาชน │สส. เอกภพ สิทธิวรรณธนะ

[น้ำมันขาดแคลนกับวิกฤติการเข้าถึงบริการสุขภาพ] วิกฤติพลังงานกำลังกลายเป็นวิกฤติการเข้าถึงบริการสุขภาพของประชาชน สาเหตุจากการกักตุนน้ำมัน ทำให้น้ำมันขาดแคลน ไม่ใช่แค่ค่าเดินทางแพงขึ้น แต่ยังทำให้คนป่วยเข้าถึงบริการสาธารณสุขลำบากขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง และผู้ป่วยติดเตียง ซึ่งเป็นกลุ่มเปราะบางที่สุดในสังคม ตัวอย่างเช่น โรงพยาบาลในจังหวัดสงขลา พบผู้ป่วยขาดนัดถึง 20% ส่วนใหญ่เป็นผู้ป่วยในกลุ่มโรคเรื้อรัง เช่น เบาหวาน ความดัน มะเร็ง ก็จะเสี่ยงไม่ได้รับการรักษาต่อเนื่อง คุมอาการไม่ได้ ป่วยสะสม จนรักษาได้ยาก และแพงขึ้นในอนาคต รวมไปถึงการจ่ายยาที่ต้องจำกัด จากเดิมโรงพยาบาลจ่ายยา 3-6 เดือน แต่ลดเหลือ 1-2 เดือนเท่านั้น เนื่องจากโรงพยาบาลต้องบริหารความเสี่ยงรวมด้วย แต่อย่างไรก็ตามมาตรการนี้ก็ทำให้ผู้ป่วยต้องเดินทางมารับบริการบ่อยขึ้น ผู้ป่วยที่ไม่สามารถจ่ายค่าเดินทางได้ก็จะเสี่ยงหลุดจากการรักษาต่อเนื่อง ในส่วนพื้นที่วิกฤติพลังงาน เช่น จสงสขา กาฬสินธุ์ และหนองบัวลำภู พบว่าการแพทย์ฉุกเฉินยังเจอปัญหาการจำกัดน้ำมัน ส่งผลให้รถฉุกเฉิน กู้ชีพกู้ภัยต้องตัดบริการเคสไม่ฉุกเฉินออกไป ดังนั้นเพื่อเป็นการแก้วิกฤติซ้อนวิกฤตินี้ กระผมจึงมีข้อเสนอดังนี้ 1. ขยายผลการใช้ Telemedicine และการจ่ายยาทางไกล สำหรับผู้ป่วยกลุ่มนัดติดตามอาการ เพื่อลดการเดินทาง แต่ยังคงรักษาผู้ป่วยให้ได้รับการดูแลต่อเนื่อง 2. สนับสนุนให้ท้องถิ่นร่วมกับสถานพยาบาล จัดบริการขนส่งผู้ป่วย จาก รพ.สต. สู่ รพ.อำเภอและจังหวัด ดังเช่นที่ทาง รพ.สะบ้าย้อย จ.สงขลาได้เคยทำโมเดลต้นแบบไว้ในโครงการ รถตู้ลดความเหลื่อมล้ำ 3. มหาดไทย คมนาคม และสาธารณสุข ต้องสนับสนุนการจัดบริการขนส่งผู้ป่วย จาก รพ.สต. สู่ รพ.อำเภอและจังหวัด ดังเช่นที่ทาง รพ.สะบ้าย้อย จ.สงขลาได้เคยทำโมเดลต้นแบบไว้ในโครงการ รถตู้ลดความเหลื่อมล้ำ 4. จัดตั้งระบบคลังสำรองพลังงาน ข้อมูลบริการน้ำมัน และคูปองอุดหนุนพลังงาน ให้หน่วยจัดบริการสาธารณะและระบบการแพทย์ฉุกเฉิน สุดท้ายนี้ พลังงานไม่ใช่แค่เรื่องเศรษฐกิจอีกต่อไป แต่คือปัจจัยกำหนดสุขภาพ ความเหลื่อมล้ำ และการอยู่รอดของประชาชน ผมขอเรียกร้องให้รัฐบาลเอาจริงเอาจังกับการบริหารจัดการพลังงานและบริการสาธารณะให้มีประสิทธิภาพ เพื่อให้วิกฤติพลังงานไม่ลุกลามไปสู่วิกฤติความเปราะบางทางสุขภาพของประชาชน