เพลงปรบไก่ หลวงสรศักดิ์ทับถมพระปีย์ ในละครเพลงพื้นบ้าน พระปีย์

โดย สตานันท์ ครุฑพิเชฐ เพลงปรบไก่ เป็นหนึ่งในเพลงพื้นบ้านที่มีความเก่าแก่ย้อนกลับไปได้ถึงสมัยอยุธยาและยังมีผู้ร้องได้อยู่ในปัจจุบัน เพลงปรบไก่นี้เป็นที่เลื่องลือถึงความหยาบคาย ด้วยมีถ้อยคำที่เต็มไปด้วย “กลอนแดง” คือร้องคำที่หมายถึงเรื่องเพศไปตรงๆ เลย แต่กระนั้นราชสำนักก็จำเป็นต้องจ้างหาเพลงปรบไก่มาเล่นในพระราชพิธีต่างๆ โดยเฉพาะพระราชพิธีรับและสมโภชน์ขึ้นระวางช้างสำคัญ ด้วยเชื่อกันว่าคำหยาบคายจะทำให้ผีร้ายเกลียดกลัวไม่มาทำร้ายช้างสำคัญช้างนั้น ทำนองเดียวกับการเลี่ยงชมเด็กแรกเกิดว่า“น่าเกลียดน่าชัง” ให้ผีเกลียด สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ เคยทรงนำเพลงปรบไก่ มาบรรจุใน บทละครดึกดำบรรพ์ เรื่อง คาวี ตอนที่ ๑ เผาพระขรรค์ ซึ่งเป็นการร้องโต้ตอบกันระหว่างพระคาวี และนางจันทสุดา โดยมีนางเฒ่าทัศประสาทร้องเป็นลูกคู่ แต่ทรงปรับทางร้องให้เป็นอย่างละครจารีตของราชสำนักมากกว่าจะเป็นทางพื้นบ้าน ทรงนิพนธ์ให้มีเนื้อเต็ม คงเอื้อนไว้บางส่วน รับท้ายวรรคด้วยคำว่า “ไฮ้” และไม่ได้ทรงทำดนตรีประกอบ เมื่อปี ๒๕๖๘ ผมได้มีโอกาสทำเพลงปรบไก่ประกอบละครโทรทัศน์เรื่องคุณพี่เข้าขาดิฉันเป็นห่านมิใช่หงส์ กำกับการแสดงโดยป้าแจ๋ว ยุทธนา ในฉากที่นางเอกมาประชันเพลงกับเหล่าพ่อเพลงแม่เพลงที่เป็นตัวละครซึ่งอิงจากบุคคลจริงในประวัติศาสตร์เพลงพื้นบ้านคือพ่อแจ้งและยายมา ในครั้งนั้นมีการทำดนตรีแทรกเข้ามาเพื่อให้เกิดความสนุกสนาน ดนตรีในครั้งนั้นเรียบเรียงโดยน้องเปียโน ปวรินทร์ พิเกณฑ์ ผมแต่งเนื้อร้องให้คล้ายเพลงปรบไก่อย่างเก่า มีเอื้อน และร้องอย่างพื้นบ้าน ต่อมาเมื่อได้รับโจทย์จาก อ.ดิฐดา ให้ทำบทร้องละครเพลงพื้นบ้านเรื่องพระปีย์ ในฉากที่เป็นการด่ากันระหว่างพระปีย์กับหลวงสรศักดิ์และพวก ชึ่งเป็น Climax Scene ผมจึงเลือกใช้เพลงปรบไก่ แต่งให้มีเนื้อเต็ม(อย่างในละครดึกดำบรรพ์) แต่แบ่งท่อนร้องให้เป็นการด่าโต้ตอบกัน(เรียกว่าเพลงต่อ) และให้บรรดาทหารของหลวงสรศักดิ์เป็นลูกคู่ที่มีลักษณะเป็นพวก “นายว่าขี้ข้าพลอย” คอยยุยงส่งเสริมนายและทับถมพระปีย์เพื่อเพิ่มสีสันให้ฉากนี้ ผมแปลงคำรับที่แต่เดิมเป็นคำว่า “ไฮ้” หรือ “ฮุ้ย” เป็น “ใช่” กับ “วุ้ย” กำหนดให้เหล่าทหารลูกคู่รับคำว่า “ใช่” เมื่อหลวงสรศักดิ์ร้องด่าพระปีย์ และรับคำว่า “วุ้ย” เมื่อพระปีย์ด่ากลับ บางบทมีการแทรกคำด่าที่มีที่มาจากเสนียดจัญไรตามความเชื่อของคนแต่ก่อน โดยผมนำคำมาจากบทธรณีสารใหญ่ เช่น “ตะกวดขึ้นเรือน” “ถอดงาช้างเถื่อน” “หมาขึ้นหลังคา” เป็นต้น ด้านการร้องผมออกแบบให้เป็นการร้องกึ่งพูดให้สมกับอารมณ์โกรธ เพิ่มหน้าทับตะโพนและเสียงดนตรีเข้ามา(ได้แรงบันดาลใจจากครั้งเมื่อทำละครคุณพี่เจ้าขาฯ) เมื่อผสมผสานกับการแสดงของนักแสดงในฉากนี้ก็ยิ่งเน้นให้เพลงปรบไก่เวอร์ชั่นนี้มีสีสันมากขึ้นทีเดียว #ละครเพลงพื้นบ้าน #พระปีย์ #เพลงพื้นบ้าน #เพลงปรบไก่