Serce Chopina „zginęło” 3 razy. Opuściło kościół raz

„Spłonęły serca Chopina i Reymonta” — tak pisała w sierpniu 1944 roku gazeta ścienna Powstania Warszawskiego. Następnego dnia inna gazeta podała coś odwrotnego. 🫀 Prasa już dwa razy wcześniej ogłaszała, że serca Chopina nie ma: w 1915 roku (że Rosjanie wywieźli je do Moskwy) i w 1939 roku (że rozbiły je bomby). Za każdym razem serce zostało w filarze kościoła Świętego Krzyża. Naprawdę opuściło go tylko raz, w 1944 roku. Kto je wtedy wyjął, dlaczego świadkowie spierają się do dziś i skąd pewność, że w filarze leży to samo serce? 📰 W filmie: gazety z lat 1850–1946, generał von dem Bach i biskup Szlagowski, kryształowy słój, noc oględzin w 2014 roku. Tam, gdzie relacje się wykluczają, mówimy to wprost. 🕯️ ROZDZIAŁY 0:00 „Spłonęły serca Chopina i Reymonta” 1:16 I. Przesyłka z Paryża 3:15 II. Wywieźli do Moskwy 6:08 III. Bomby na Warszawę 7:34 IV. Generał i biskup 12:14 V. Słój 14:23 VI. Noc w kościele ŹRÓDŁA PIERWOTNE (prasa i dokumenty) • „Warszawa Walczy. Żołnierska gazeta ścienna” nr 48, 27 VIII 1944; „Rzeczpospolita Polska” r. 4 nr 39, 28 VIII 1944; „Szaniec” r. 6 nr 26, 30 VIII 1944. • „Goniec Krakowski” nr 255, 31 X 1944, „Serce Chopina uratowane”. • „Kurier Warszawski” nr 74, 17 III 1850; „Głos Narodu” (Kraków), 12 VIII 1915; „Nowa Reforma”, 1915. • E. Rostand, „Le Vol de la Marseillaise”, Paryż 1919; „Le Manitoba”, 4 II 1925. • S. Zetowski, „Legenda z czasów Wielkiej Wojny o sercu Szopena”, „Muzyka Polska” 1938, z. 5. • Centrala Informacji i Dokumentacji (Paryż), „Sprawozdanie” nr 70, 27 XII 1939; „Gazetka obozowa” 1941 nr 8; „Horyzonty” nr 8, VIII 1946. • B.E. Sydow, list do redakcji, „Horyzonty” IV–V 1947; list do Towarzystwa im. F. Chopina z 12 X 1951 (NIFC, sygn. Pr. 5884, za M. Kijowskim). • „Ziemia Pomorska” nr 183, 15 X 1945; „Głos Narodu” (Częstochowa) nr 205, 18 X 1945; „Gazeta Lubelska” nr 238, 19 X 1945; „Polska Zachodnia” nr 13, 28 X 1945; „The Polish Review” nr 15, 1946. OPRACOWANIA • M. Kijowski, „Powrót serca Fryderyka Chopina do Warszawy w 1945 roku”, „Studia Chopinowskie” 1/2019. • P. Brudek (Muzeum Powstania Warszawskiego), „On a mission to save Chopin's Heart in 1944”, 2025. • W. Konecki, „Ksiądz arcybiskup Antoni Szlagowski w Powstaniu Warszawskim”, „Przegląd Pruszkowski” 2/2013. • A. Szklener, „Z dziejów serca Fryderyka Chopina”, „Wszystko co najważniejsze”. • M. Witt, A. Szklener i in., „A Closer Look at Frederic Chopin's Cause of Death”, „American Journal of Medicine” 131/2 (2018); M. Witt i in., „Disease not genetic but infectious…”, „Journal of Applied Genetics” 59/4 (2018). • V. Gera (AP), „Chopin's heart exhumed in secret night operation”, 2014; „Le Devoir”, 25 VI 2008. ILUSTRACJE I ATRYBUCJE • Skany prasy z lat 1850–1946 — biblioteki cyfrowe (JBC, KPBC, RCIN, PBC, UMCS) przez Internet Archive (domena publiczna). • Płonący kościół Świętego Krzyża, 1944 — fot. S. Braun; bp A. Szlagowski; pozostałe zdjęcia i grafiki z 1944 roku i sprzed wojny — Wikimedia Commons, Polona (domena publiczna). • Filar z sercem Chopina — Billy Wirawan, CC BY 2.0, Wikimedia Commons. • Erich von dem Bach — Bundesarchiv, fot. Unger, CC BY-SA 3.0 DE, Wikimedia Commons. • Kilka kadrów (m.in. słój z sercem) to współczesne ilustracje, oznaczone w filmie napisem „ilustracja”. #Chopin #SerceChopina #PowstanieWarszawskie #historia #dokument