چربی خون بالا و گرفتگی عروق قلب؛آیا افراد لاغر هم در معرض خطر هستند؟ دکتر فاطمه بیات متخصص قلب وعروق

چربی خون بالا و گرفتگی عروق قلب؛ آیا افراد لاغر هم در معرض خطر هستند؟ آیا لاغر بودن به معنای سالم‌بودن عروق قلب است؟ آیا ممکن است فردی وزن طبیعی داشته باشد، ورزش کند و در ظاهر سالم به نظر برسد، اما چربی خون بالا یا گرفتگی عروق قلب داشته باشد؟ پاسخ کوتاه این است که لاغر بودن به‌تنهایی از افزایش کلسترول و بیماری عروق قلب جلوگیری نمی‌کند. چربی خون بالا معمولاً علامت مشخصی ندارد و ممکن است سال‌ها بدون درد یا نشانه باقی بماند. به همین دلیل، تنها راه آگاهی از میزان کلسترول و تری‌گلیسرید، انجام آزمایش خون و ارزیابی نتیجه آن در کنار سایر عوامل خطر قلبی است. در آزمایش چربی خون معمولاً کلسترول تام، ال‌دی‌ال، اچ‌دی‌ال و تری‌گلیسرید اندازه‌گیری می‌شوند. افزایش ال‌دی‌ال که به کلسترول بد معروف است، می‌تواند به‌تدریج باعث تجمع پلاک در دیواره عروق شود. این فرایند که تصلب شرایین یا آترواسکلروز نام دارد، عروق را تنگ می‌کند و خطر درد قلبی، سکته قلبی و سکته مغزی را افزایش می‌دهد. افراد دارای اضافه‌وزن و چاقی بیشتر در معرض بعضی اختلالات چربی خون، فشار خون بالا و دیابت قرار دارند؛ اما افراد لاغر نیز ممکن است به دلایل مختلف دچار چربی خون بالا و گرفتگی عروق شوند. سابقه خانوادگی، عوامل ژنتیکی، مصرف سیگار، کم‌تحرکی، تغذیه نامناسب، دیابت، کم‌کاری تیروئید، بیماری‌های کلیوی، افزایش سن و بعضی داروها می‌توانند مستقل از وزن بدن بر چربی خون و سلامت عروق اثر بگذارند. یکی از علل مهم، کلسترول بالای خانوادگی است. در این اختلال ژنتیکی، میزان ال‌دی‌ال ممکن است از سنین پایین بسیار بالا باشد و فرد با وجود وزن طبیعی و ظاهر سالم، در معرض بیماری زودرس عروق قلب قرار بگیرد. سابقه سکته قلبی یا بیماری قلبی در سن پایین میان اعضای خانواده می‌تواند زنگ خطری برای بررسی دقیق‌تر باشد. آیا هر فردی که چربی خون بالا دارد دچار گرفتگی عروق قلب می‌شود؟ خیر. خطر قلبی هر فرد فقط با یک عدد تعیین نمی‌شود. پزشک برای تصمیم‌گیری، مقدار ال‌دی‌ال و سایر اجزای چربی خون را در کنار سن، فشار خون، دیابت، مصرف دخانیات، سابقه خانوادگی و وجود بیماری قلبی یا کلیوی ارزیابی می‌کند. به همین دلیل ممکن است دو نفر با عدد کلسترول مشابه، به درمان‌های متفاوتی نیاز داشته باشند. اصلاح تغذیه، فعالیت بدنی منظم، ترک سیگار، کنترل وزن، فشار خون و قند خون از پایه‌های پیشگیری و درمان هستند؛ اما در برخی افراد، به‌ویژه کسانی که ال‌دی‌ال بسیار بالا، بیماری قلبی، دیابت یا خطر قلبی بیشتری دارند، داروهای کاهنده چربی خون نیز لازم می‌شوند. دارو باید با نظر پزشک شروع و پیگیری شود و نباید به‌دلیل طبیعی‌شدن آزمایش، خودسرانه قطع شود. در این گفت‌وگو با دکتر فاطمه بیات، متخصص قلب و عروق، به پرسش‌های مهم زیر پاسخ می‌دهیم: چربی خون بالا چیست و چه تفاوتی میان ال‌دی‌ال، اچ‌دی‌ال و تری‌گلیسرید وجود دارد؟ چربی خون چگونه باعث تشکیل پلاک و گرفتگی عروق قلب می‌شود؟ آیا افراد لاغر و ورزشکار هم ممکن است چربی خون بالا داشته باشند؟ نقش وراثت و کلسترول خانوادگی چیست؟ از چه زمانی باید آزمایش چربی خون انجام دهیم؟ آیا چربی خون بالا علامت دارد؟ عدد مناسب ال‌دی‌ال برای همه افراد یکسان است؟ چه کسانی به داروهای کاهنده چربی خون نیاز دارند؟ آیا داروهای چربی خون باید تا پایان عمر مصرف شوند؟ تغذیه و ورزش تا چه اندازه می‌توانند چربی خون را کاهش دهند؟ مهمان: دکتر فاطمه بیات، متخصص قلب و عروق میزبان: دکتر اکبر نیک‌پژوه، متخصص پزشکی پیشگیری و اجتماعی و استاد دانشگاه محل ضبط: بیمارستان عرفان نیایش اگر این برنامه برای شما مفید بود، آن را با دیگران به اشتراک بگذارید و برای مشاهده گفت‌وگوهای پزشکی بیشتر، کانال دکتر نیک‌پژوه را دنبال کنید. این ویدئو برای آموزش عمومی تهیه شده است و جایگزین معاینه، تشخیص و توصیه پزشک معالج نیست. برای تفسیر آزمایش و تصمیم‌گیری درباره درمان، با پزشک معالج خود مشورت کنید. #چربی_خون #کلسترول #گرفتگی_عروق_قلب #سکته_قلبی #قلب_و_عروق #دکتر_فاطمه_بیات #دکتر_اکبر_نیک_پژوه #بیمارستان_عرفان #HighCholesterol #LDL #Atherosclerosis #CoronaryArteryDisease #HeartHealth #Cardiology #DrFatemehBayat #ErfanHospital