ಪಾಂಡವರ ಅಂತಿಮ ಯಾತ್ರೆ: ಸಹದೇವ ಮತ್ತು ನಕುಲನ ಪತನದ ಗುಪ್ತ ಕಾರಣ

ದ್ರೌಪದಿಯ ಪತನದ ನಂತರವೂ ಪಾಂಡವರ ಅಂತಿಮ ಪರ್ವತಯಾತ್ರೆ ನಿಲ್ಲಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದಂತೆ ಆ ದಾರಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೊಳಗೂ ಉಳಿದಿದ್ದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅಹಂಭಾವಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸತೊಡಗಿತು. ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ತನಗೆ ಸಮನಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಮೌನ ಹೆಮ್ಮೆ ಸಹದೇವನ ಪತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೆಂದು ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಅವಳಿ ಸಹೋದರನನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ದುಃಖದಲ್ಲೇ ಸಾಗಿದ ನಕುಲನೂ ಕೆಲವೇ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕುಸಿಯುತ್ತಾನೆ. ಸೌಂದರ್ಯದಲ್ಲಿ ತನಗೆ ಸಮನಾದ ಪುರುಷನಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಅವನ ಒಳಗಿನ ಹೆಮ್ಮೆಯನ್ನು ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಕಾರಣವಾಗಿ ಸೂಚಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವರು ಖಳನಾಯಕರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ದ್ರೋಹ ಮಾಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಅಂತಿಮ ಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಅಪರಾಧಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಮನಸ್ಸಿನ ಆಳದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದ್ದ ಕೊನೆಯ ಅಹಂಭಾವಗಳೂ ಭಾರವಾಗುತ್ತವೆ. ಈಗ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ಭೀಮ ಮತ್ತು ಅರ್ಜುನ ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂದೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಕಡಿದಾದ ಏರುಗಾಡು ಕಾಯುತ್ತಿದೆ—ಮತ್ತು ಮೌನವನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ತಡವರಿಸಿದ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಶಬ್ದ ಮುರಿಯುತ್ತದೆ.