1929: jak zwykli ludzie tracili wszystko

W październiku 1929 roku na Wall Street załamały się kursy akcji. W kolejnych latach miliony ludzi straciły pracę, oszczędności i domy. Wielu z nich nigdy nie miało nic wspólnego z giełdą. Dlaczego giełdowej panice towarzyszyła katastrofa całej gospodarki? Jak kryzys dotarł do Europy i Polski? Ile lat trwał powrót do normalności? Prześledzimy drogę od optymizmu szalonych lat dwudziestych do Wielkiego Kryzysu. Przyjrzymy się najważniejszym sesjom października 1929 roku, zakupom akcji na kredyt, upadłościom banków i spirali deflacji. Krach przyczynił się do kryzysu, ale nie był jego jedyną przyczyną. Kolejne problemy banków, spadające wydatki i błędy polityki gospodarczej pogłębiały zapaść. Powiązania handlowe, kredytowe i system walut opartych na złocie pomagały przenosić ją między krajami. Za liczbami kryły się ludzkie tragedie: bezrobocie, utrata domów i kolejki po darmowy posiłek. Opowiemy też o działaniach Hoovera i Roosevelta, Nowym Ładzie oraz poglądach Keynesa. Sprawdzimy, jakie zabezpieczenia wprowadzono i dlaczego pierwsza poprawa nie oznaczała jeszcze końca problemów. Dow Jones odzyskał nominalny szczyt z 1929 roku dopiero w 1954. Nie oznacza to jednak, że cała gospodarka przez 25 lat pozostawała w depresji. Wyjaśnimy różnicę między odbudową produkcji, spadkiem bezrobocia a powrotem giełdowego indeksu do dawnego poziomu. W FILMIE: – dobrobyt i nierówności lat dwudziestych, – spekulacja i kupowanie akcji na kredyt, – czarny czwartek, poniedziałek i wtorek, – paniki bankowe i spirala deflacji, – rozprzestrzenianie się kryzysu po świecie, – bezrobocie, bieda i katastrofa Dust Bowl, – Nowy Ład, Keynes i interwencje państwa, – ochrona depozytów i reformy giełdy, – recesja 1937–1938 i krucha odbudowa, – mobilizacja wojenna i powrót giełdy do szczytu. ROZDZIAŁY: 00:00 Wstęp 00:57 Szalone lata dwudzieste 05:22 Najczarniejsze dni 10:08 Kryzys przekracza granice 17:03 Bez środków do życia 20:20 Państwo wkracza 28:37 Długi powrót 30:56 Bilans Zobacz też film o Jayu Gouldzie — jego próba przejęcia rynku złota przyczyniła się do paniki w 1869 roku:    • Jay Gould: człowiek, który ograł Wall Street   #WielkiKryzys #1929 #WallStreet #HistoriaGospodarcza #HistoriaBiznesu #KrachGiełdowy ŹRÓDŁA I DANE: – Federal Reserve History: krach 1929 https://www.federalreservehistory.org... – Federal Reserve History: recesja 1937–1938 https://www.federalreservehistory.org... – BEA / FRED: realny PKB USA, GDPCA https://fred.stlouisfed.org/series/GDPCA – U.S. Census Bureau / BLS: historyczne bezrobocie, HS-29 https://www2.census.gov/library/publi... – MeasuringWorth: dzienne zamknięcia Dow Jonesa https://www.measuringworth.com/datase... MATERIAŁY WIZUALNE: Archiwalia: Library of Congress, National Archives (NARA), Franklin D. Roosevelt Presidential Library, Smithsonian Institution i Library and Archives Canada, m.in. za pośrednictwem Wikimedia Commons. Materiały stockowe: Pexels i Pixabay. MUZYKA (biblioteka audio YouTube): – Elegy – Asher Fulero – Dixie Outlandish – John Deley and the 41 Players – The Long Night – Quincas Moreira – Swipesy Cakewalk – E's Jammy Jams – If I Had a Chicken – Kevin MacLeod – A Brand New Start – TrackTribe NOTA REDAKCYJNA: Ten film jest opublikowany na standardowej licencji YouTube. Jeżeli jakakolwiek jego część stanowi adaptację materiału na licencji CC BY-SA, ta część — wraz z moimi zmianami i dodatkami — pozostaje na tej samej licencji CC BY-SA, zgodnie z jej warunkami. Materiał ma charakter edukacyjny i historyczny. Nie stanowi porady inwestycyjnej ani rekomendacji dotyczącej produktów finansowych. Narzędzia AI zostały wykorzystane pomocniczo, m.in. przy generowaniu części materiałów wizualnych. Scenariusz, struktura, research i finalny montaż są moją pracą autorską. Film został zmontowany ręcznie, bez użycia automatycznych szablonów.