Kunudiya Parwathaya (Kunudiya Pawwa) | කුණුදිය පර්වතය (කුණුදිය පව්ව) - සමනල අඩවියේ මායාකාරී ඉසව්ව

( සැළකිය යුතුයි - සමනල ස්වභාව රක්ෂිතයට ඇතුළු වීමට අනිවාර්යයෙන්ම අවසර ලබා ගත යුතු වේ.) කුණුදිය පර්වතය එහෙමත් නැත්තම් කුණුදිය පව්ව යනු සමනල ස්වභාව රක්ෂිතයේ ඇති රත්නපුර - කෑගල්ල දිස්ත්‍රික් මායිමට යාබදව රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා ඇති කන්දකි. මෙහි උසම මුදුන 1580.69 m ක් වේ. මෙමෙ කදුවැටියේ දෙපසට වන්නට කුරැවිට - එරත්න ශ්‍රිපාද මාර්ගයත් , රත්නපුර - ශ්‍රී පලාබද්දල ශ්‍රීපාද මාර්ගයත් වැටී ඇත. කදු නගින්නන්ගේ සිහිනයක් වන කුණුදිය පව්ව මුදුනේ ඇත්තේ සුවිශේෂී දර්ශන පථයකි. කුරැ ගගට දියවර සපයන එනම් අවසානනයේ කලු ගගට දියවර සපයන මුල් දියතු ගණනාවකින් සමන්විත කුණුදිය පව්ව සුවිශේෂී පාරිසරික කලාපයකි. ජෛව විවිධත්වයය අතින් ඉතා උසස් මට්ටමක ඇති මෙය අධි සංවේදී පරිසර පද්ධතියකි. කුණුදිය පව්වේ ජනප්‍රිය හැඩය පෙට්ටියක් වැනි (Boxy shape) හැඩයක් ගත්තද, කන්ද ඒ හැඩයෙන් පෙනෙන්නේ එහි නැගෙණහිර හා බටහිර පැති වලින් පමණි. නමුත් මෙම කන්ද ,කන්දක තිබිය හැකි සියලූම හැඩතලවලින් සමන්විත විස්මයජනක කන්දක් බව කිව යුතුමය. සාමාන්‍යයෙන් කඳු වල දකින තුඹසක් මෙන් කෝනික හැඩය, පැත්තක් වැඩිපුර ඇලවුණු ත්‍රිකෝණාකාර හැඩය පමණක් නොව පුදුමාකාර බෝලයක් වැනි (Hemispherical) හැඩයකටද මේ කුණුදිය පර්වතය තැන් තැන් වලට දිස්වේ.ඒ අනුව ශ්‍රී ලංකාවේ විවිධ ප්‍රදේශවලට කුණුදිය පව්ව දර්ශනය වන්නේ මෙලෙසිනි. 👉 වයඹ හා ගිණිකොන දෙසින් (දැරණියගල, රුවන්වැල්ල, පැල්මඩුල්ල, කහවත්ත, රක්වාන, ගොන්ගල, සූරියකන්ද) - අර්ධගෝලාකාර 👉 උතුරු හා දකුණු දෙසින් (කබරගල කන්ද, පැදුරුතලාව, වර්ණගල, කුරුවිට, රත්නපුර) - ත්‍රිකෝණාකාර 👉 බස්නාහිර හා නැගෙණහිර දෙසින් (ඇහැලියගොඩ, අවිස්සාවේල්ල, කොළඹ, හැරමිටිපාන, සිරිපා මළුව) - චතුරස්‍රාකාර 👉 එරත්න හා බෑනසමනල දෙසින් - පිම්බුණු පෙට්ටියක් මෙන් 👉 පළාබද්දල සිට - කේතුආකාර / අලියෙකුගේ හැඩය කුණුදිය පව්ව ජනප්‍රවාද උල්පතකි. බුදුන් වහන්සේ මුනි සිරිපතුල පිහිටුවීමට කුණුදිය පර්වතය තෝරා ගනු ලැබුවත් ගැරඬි මළකුණක් හේතුවෙන් ඒ අදහස අත් හළ බව ජනප්‍රවාදයේ සදහන් වේ. සකලකලා වල්ලභ රජතුමාගේ පුත් කුමරකු වූ කළුකුමාර කුණුදිය පර්වතයෙන් පැන සිය දිවි හානි කරගත් බව ද පැවසේ. තවත් අයකුට අනුව කුණුදිය පව්ව රාවණා යුගයේදී ගිනි කන්දකි. රාවණා රජු යාගයක් කිරීමෙන් අනතුරව එහි ලාවා උණු දිය බවට පත්ව ඇත. මේ කන්ද ඉන්පසු "උණුදිය පර්වතය" ලෙස හා පසු කාලයේදී ව්‍යවහාරිකව කුණුදිය පව්ව වී ඇත. කෙසේ නමුදු ව්‍යවහාරයේ කුණු දිය පව්ව ලෙසින් සඳහන් වුවද නියම නම "කළුදිය පර්වතය" බව යම් විද්වත්හු කියති. අනෙක් කරුණ නම් අදටත් දක්නට ලැබෙන ප්‍රායෝගික දසුනකි. එනම් මෙම කන්ද වලාකුළු වනාන්තරයක් වීමයි. එනම් නිතරම මීදුමෙන් වැසී තිබෙන එලෙසම සුළං ප්‍රවාහවලට මුහුණදී මීදුම උපදවන කඳු මුදුනක් වීමයි. එම නිසාම මෙම කන්දේ නිතරම ජලය ගලා ඒමක් සිදුවේ. එම හේතුව නිසාවෙනුත් කුණු දිය පව්ව යන නම ලැබී ඇති බව සිතිය හැක. මස්, මාංශ, කරවල ආදී පිලී සහිතව පිසූ ආහාර මෙම පර්වත කන්ද මුදුනට රැගෙන ගියහොත් ඒකාන්ත වශයෙන්ම ඒවායෙහි පණුවන් දක්නට ලැබෙන බවද සබරගමු ගැමියෝ කියති. නමුදු 1870 ශ්‍රී පාදස්ථානය පිළිබඳව විශිෂ්ට කෘතියක් සම්පාදනය කරන විලියම් ස්කීන් මේ සම්බන්ධයෙන් පවසනුයේ ඉහත පුරාවෘත්තයට වෙනස් කතාවකි. එනම් මෙය කලින් උණුදිය පර්වතය ලෙස හැඳින්වී පසුව එහි උණුදිය යන්න කුණුදිය ලෙසට හැරෙන්නට ඇති බවය. මුළුමනින්ම තද පාෂාණමය මතු පිටක් සහිත මෙම පර්වතය හිරු අව්වට රත්වීම නිසා එමගින් හාත්පස පවත්නා සිසිල් දේශගුණයට සාපේක්ෂව කුණුදිය පර්වතයෙන් පහළට ගලන ජලයේ කිසියම් උණුසුම් බවක් තිබිම මෙම ‘උණුදිය’ යන වදන භාවිතයට ඒමට හේතු වන්නට ඇත. මෙම සියලු කරැණු කාරණා ඔස්සේ බැලීමේදී " මායා පව්ව " ලෙසද ඇතැමුන් මෙම කන්ද හදුන්වයි. මෙලෙස කුමන කරැණක් ජනප්‍රවාදයේ සදහන් වූවත් සංචාරකයාගේ දෘෂ්ටි කෝණයෙන් බැලීමේදී මෙම කදුවැටිය අති සුවිශේෂී පාරිසරික ඉසව්වකි. #kunudiyapawwa #peakwildernesssanctuary #kunidiyaparwathaya #traveන