තණ්හාවෙ දෝසේ | Nawarathna Gamage | Lyrics : Isuru Senaratne | Thanhawe Dose

තණ්හාවෙ දෝසේ දුටු බුදුන් වහන්සේ සංසාර ඕඝේ තරණය කරන්නේ නසා එමල මෝහේ... විදා දසත ස්නේහේ නිවා නොනිමි දාහේ දෙසූ මුනි වදන්.. නොලත් සුවවෙද එකුන් තිස්ලොව තවත් කොතැනක හෝ සොයා යන නොදත් අඳදන පව නිවාලන අමා දියඟුල ගලා යයි අමා දියඟුල ගලා යයි... අමාවක සිරි සුපිපි පුරසඳ සංසිඳෙයි ලය පුරා කකියන වන්දනා කල සේක මුනි දන උර දරා සිව් සතර මගපල උර දරා සිව් සතර මගපල තණ්හාවෙ දෝසේ දුටු බුදුන් වහන්සේ ........ මෙම ගීතය *ඕඝතරණ සූත්‍රය* පදනම් කරගත් ගැඹුරු ධර්ම සංකල්පනාවකි. මෙහි *“ඕඝය”* යනු කාමය, භවය, දිට්ඨිය හා අවිද්‍යාව නිසා සත්ත්වයා සසරේ ගිල්වා තබන සැඩ පහරයි. *“තණ්හාවේ දෝසේ”* යන්නෙන් සසර දුකට හා නැවත නැවත උපතට මූල හේතුව වන තණ්හාව පෙන්වා දෙයි. *“නොනිමි දාහේ”* යනු කාමයන් හා ක්ලේශයන් නිසා දැවෙන සිතය. *“එකුන් තිස් ලොව”* යන්නෙන් අපාය, මනුෂ්‍ය, දෙව් හා බ්‍රහ්ම ලෝක ඇතුළත් ලෝක තල තිස්එක තුළ සත්ත්වයා අත්විඳ නැති ලෞකික සැපයක් නොමැති නමුත්, ඒ කිසිවකින් ස්ථිර සැනසීමක් නොලැබෙන බව සිහිපත් කරයි. එබැවින් *“අමා දියඟුල”* යනු මරණයෙන් හා සසර දුකෙන් එතෙර කරවන ශ්‍රී සද්ධර්මයයි. ගීතයේ *“අමාවක”* යනු අවිද්‍යාවේ ඝනාන්ධකාරයත්, *“සිරි සුපිපි පුරසඳ”* යනු එම අන්ධකාරය දුරු කළ බුදු රජාණන් වහන්සේත් සංකේතවත් කරයි. *“සංසිඳෙයි”* යනු ලෝභ, ද්වේෂ, මෝහ ආදී ක්ලේශයන්ගේ දාහය නිවී යාමයි. *“උර දරා සිව් සතර මගපල”* යන්නෙන් සිව් මාර්ග හා සිව් ඵල දරාගත් ආර්ය පුද්ගලයන්ගේ පරමාර්ථ ජීවිතය අදහස් කරන අතර, “සිවුර” ද එම ආර්ය මාර්ගය දරා සිටීමේ සංකේතාර්ථයක් ලෙස මෙහි යොදා ඇත. එබැවින් මෙම ගීතය හුදෙක් භක්ති ගීතයක් නොව, තණ්හාව හා මෝහය දුරු කර අවිද්‍යාවේ අන්ධකාරයෙන් මිදී නිවන් මඟ වෙත යොමු කරන ගැඹුරු ධර්ම පණිවිඩයකි. මෙම නිර්මාණයට සංගීතයෙන් හා සුගායනයෙන් ජීවය එක් කළ කීර්තිමත් මෙන්ම නිහතමානී සංගීතවේදී **නවරත්න ගමගේ මහතා**, ගීතයේ ගැබ්ව ඇති ගැඹුරු ධර්ම අර්ථය හදවතින්ම වටහාගෙන කිසිදු මුදල් අපේක්ෂාවකින් තොරව සිය දායකත්වය ලබා දීම මහත් කෘතවේදීත්වයෙන් සිහිපත් කරමි. එතුමාගේ දායකත්වය මෙම ධර්ම සංකල්පනාව ශ්‍රාවක හදවත් වෙත සමීප කරමින්, බුදු දහමේ සත්‍යය ජීවමාන අත්දැකීමක් බවට පත් කර ඇත.