Jak ludzie wykopali Kopalnię Soli Wieliczka 246 metrów pod ziemią bez prądu

24 grudnia 1790 roku górnik pracujący na dnie szybu Regis w Wieliczce przebijał się żelazem i klinami ku stropowi komory Głębsze Kloski, około stu dziewięćdziesięciu metrów pod ziemią. Urobek wyciągały na powierzchnię konie chodzące w kieracie, a światło dawał mu płomień łoju. Przed rokiem 1818 ten sam szyb sięgał 246 metrów. W tym filmie prześledzimy, jak kopalnia soli w Wieliczce zeszła na 246 metrów, zanim w 1861 roku zasyczała tu pierwsza maszyna parowa i zanim w 1912 roku ruszyła pierwsza elektryczna maszyna wyciągowa. Bez pary i bez prądu: kierat węgierski z końmi, kaganek z łoju, wentylacja naturalna, drewniana obudowa szybu i ręczne narzędzia. Kopalnia należała do Żup Krakowskich Korony aż do 1772 roku, potem do austriackiej administracji w Galicji. Wieliczka była w 1978 roku jednym z dwunastu pierwszych miejsc wpisanych na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Kopalnia zachowała głębokość szybu, daty maszyn i nazwiska urzędników, ale nie zachowała nazwisk ludzi, którzy ten szyb pogłębiali. Jeśli interesują cię historie budowli, w których archiwum przetrwało dłużej niż pamięć o rękach, które je wykonały, zasubskrybuj kanał Zapomniane Ręce. ŹRÓDŁA I BIBLIOGRAFIA: 1. J. Charkot, W. Gawroński, „Dzieje szybu Regis", Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych w Polsce (SMDŻ), t. XXVIII — https://smdz.pl/pliki/artykuly/Tom%20... 2. Ł. Walczy, „Rozwój przestrzenny i przemiany w technice eksploatacji w kopalni wielickiej w latach 1810–1918", SMDŻ t. XXII — https://smdz.pl/pliki/tomy/TOM%20XXII... 3. Ł. Walczy, „Postęp techniczny w salinie wielickiej w okresie administracji austriackiej", SMDŻ t. XXIII — https://smdz.pl/pliki/tomy/TOM%20XXII... 4. Ł. Walczy, „Rozwój przestrzenny i przemiany w technice eksploatacji w kopalniach Wieliczki i Bochni 1772–1809", SMDŻ t. XXI — https://smdz.pl/pliki/tomy/TOM%20XXI.pdf 5. J. Charkot, D. Krzysztofek, „Dzieje szybu Daniłowicza", SMDŻ t. XXIX — https://www.smdz.pl/pliki/artykuly/TO... 6. J. Charkot, „Konie w służbie salinarnej", SMDŻ t. XXIX — https://www.smdz.pl/pliki/artykuly/TO... 7. J. Wiewiórka, J. Charkot, „Zagrożenie metanowe w kopalni wielickiej", SMDŻ t. XXX — http://www.smdz.pl/pliki/artykuly/Tom... 8. M. Skubisz, „Katastrofalny wyciek słodkiej wody w poprzeczni Kloski w 1868", SMDŻ t. XXXIV — https://www.smdz.pl/pliki/artykuly/To... 9. Muzeum Żup Krakowskich w Wieliczce, historia kopalni — https://muzeum.wieliczka.pl/historia-... 10. Muzeum Żup Krakowskich w Wieliczce, „Opis żup z roku 1518" — https://muzeum.wieliczka.pl/opis-zup-... 11. Muzeum Żup Krakowskich w Wieliczce, Awit Szubert, pierwszy fotograf kopalni — https://muzeum.wieliczka.pl/awit-szub... 12. Guinness World Records, „First UNESCO World Heritage Sites" (1978) — https://www.guinnessworldrecords.com/... TAGI: kopalnia soli wieliczka, wieliczka, kopalnia soli, szyb regis, kierat, kierat węgierski, żupy krakowskie, historia górnictwa, górnictwo solne, sól, unesco, małopolska, galicja, bez prądu, bez maszyn, jak to zbudowano, historia techniki, inżynieria, zapomniane ręce, polska, dokument, historia