Radziwiłłowie z Potopu — Janusz i Bogusław: zdrajcy czy ostatni obrońcy Litwy?

W tym dokumentalnym wykładzie opowiadamy dzieje birżańskiej, kalwińskiej linii Radziwiłłów, najpotężniejszego rodu Wielkiego Księstwa Litewskiego w XVI i XVII wieku. Historia obejmuje ponad sto lat: od potajemnego ślubu Barbary Radziwiłłówny z królem Zygmuntem Augustem w 1547 roku, przez czasy potopu szwedzkiego, aż do śmierci ostatniej dziedziczki rodu w 1695 roku. Centralnym wydarzeniem filmu jest unia kiejdańska z października 1655 roku. Hetman wielki litewski Janusz Radziwiłł i jego brat stryjeczny Bogusław zerwali wówczas związek Litwy z Koroną i oddali Wielkie Księstwo pod władzę króla Szwecji Karola X Gustawa. Pokazujemy racje obu stron, bez gotowych wyroków. Litwa była spustoszona przez wojska moskiewskie, Wilno płonęło, a król Jan Kazimierz nie mógł przysłać pomocy. Przeciwnicy Radziwiłłów widzieli w tym kroku zdradę, sami Radziwiłłowie uważali go za ratunek dla kraju. W filmie poznasz: • jak Mikołaj Rudy i Mikołaj Czarny zdobyli dla rodu tytuł książąt Świętego Cesarstwa Rzymskiego; • rolę Krzysztofa Mikołaja Radziwiłła „Pioruna” w wojnach Stefana Batorego i rajd pod Staricę; • spór o rękę Zofii Olelkowiczówny i słuckie dziedzictwo, które ustawiło fortunę rodu; • małżeństwa Radziwiłłów z Hohenzollernami i mołdawskim domem hospodara Bazylego Lupula; • wojnę z Kozakami Chmielnickiego, klęski 1654–1655 i upadek Wilna; • drogę do Kiejdan i rozpad poparcia dla unii ze Szwecją; • tajemnicę śmierci Janusza Radziwiłła w oblężonym Tykocinie oraz losy jego ciała, ukrywanego przez osiemnaście lat; • karierę Bogusława Radziwiłła: niewolę pod Prostkami, obietnicę własnego księstwa w traktacie radnockim i urząd namiestnika Prus Książęcych; • losy Ludwiki Karoliny Radziwiłłówny, ostatniej z linii birżańskiej, oraz skandal wokół jej małżeństwa, który rozgniewał Jana III Sobieskiego; • to, jak „Potop” Henryka Sienkiewicza ukształtował pamięć o Radziwiłłach i czym różni się ona od faktów historycznych. Film odpowiada na pytanie, dlaczego ród, który przez cztery pokolenia dawał Litwie hetmanów i wojewodów wileńskich, wygasł zaledwie czterdzieści lat po Kiejdanach, a jego Birże, Kiejdany i Słuck przeszły w ręce niemieckich książąt. Kanał Cypriana Rawickiego poświęcony jest dziejom wielkich rodów i dynastii, walce o władzę, dziedzictwu i upadkowi domów panujących. Opowiadamy historię rzetelnie, spokojnie i bez uproszczeń, z myślą o widzach, którzy chcą zrozumieć przeszłość, a nie tylko poznać daty. Autor: Cyprian Rawicki © Cyprian Rawicki. Wszelkie prawa zastrzeżone. Treść filmu, w tym scenariusz, narracja i opracowanie, jest chroniona prawem autorskim. Kopiowanie, rozpowszechnianie, ponowne publikowanie lub wykorzystywanie materiału w całości albo w części bez pisemnej zgody autora jest zabronione. #Radziwiłłowie #PotopSzwedzki #JanuszRadziwiłł #BogusławRadziwiłł #HistoriaPolski