Vol.394 | ដំណើររួចផុតទុក្ខ ជាផ្លូវទៅកាន់ព្រះនិព្វានតាមអរីយមគ្គ លោកគ្រូធម្មាចារ្យ អុឹម រ៉ៃយ៉ា

Vol.394 | ដំណើររួចផុតទុក្ខ ជាផ្លូវទៅកាន់ព្រះនិព្វានតាមអរីយមគ្គ លោកគ្រូធម្មាចារ្យ អុឹម រ៉ៃយ៉ា ដំណើរទៅកាន់ការរួចផុតពីទុក្ខ ឬការឈានទៅដល់ព្រះនិព្វាន ត្រូវបានព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធសម្តែងទុកក្នុង អរិយមគ្គមានអង្គ ៨ (មគ្គ ៨)។ នេះគឺជាផ្លូវកណ្តាល (មជ្ឈិមាបដិបទា) ដែលមិនតឹងតែងហួសហេតុ ហើយក៏មិនหย่อนយានហួសហេតុ ដែលជាមធ្យោបាយតែមួយគត់ដើម្បីរំលត់ទុក្ខទាំងស្រុង។ មគ្គ ៨ នេះត្រូវបានបែងចែកជា ៣ ផ្នែក (ត្រៃសិក្ខា) ដើម្បីឱ្យងាយស្រួលក្នុងការអនុវត្ត៖ ១. សីល (សីលក្ខន្ធ - សីលទិដ្ឋិ) ការរក្សាកាយវាចាឱ្យស្អាត ដើម្បីជាមូលដ្ឋានឱ្យចិត្តមានសន្តិភាព៖ សម្មាវាចា (ការនិយាយត្រឹមត្រូវ)៖ មិនកុហក មិននិយាយពាក្យញុះញង់ មិននិយាយពាក្យអាក្រក់ មិននិយាយពាក្យឥតប្រយោជន៍។ សម្មាកម្មន្តៈ (ការងារត្រឹមត្រូវ)៖ មិនសម្លាប់ មិនលួច មិនប្រព្រឹត្តខុសក្នុងកាម។ សម្មាអាជីវៈ (ការចិញ្ចឹមជីវិតត្រឹមត្រូវ)៖ ការរកស៊ីដោយសុចរិត មិនបោកប្រាស់ ឬបៀតបៀនអ្នកដទៃ។ ២. សមាធិ (សមាធិក្ខន្ធ - ចិត្តទិដ្ឋិ) ការហ្វឹកហាត់ចិត្តឱ្យមានសមត្ថភាព និងការផ្ចង់អារម្មណ៍៖ សម្មាវាយាមៈ (ការព្យាយាមត្រឹមត្រូវ)៖ ព្យាយាមការពារកុំឱ្យអកុសលកើតឡើង និងព្យាយាមសន្សំកុសលធម៌ឱ្យកើតមាន។ សម្មាសតិ (ការដឹងខ្លួនត្រឹមត្រូវ)៖ ការមានសតិដឹងគ្រប់កាយវិការ និងអារម្មណ៍ដែលកំពុងកើតឡើង (សតិប្បដ្ឋាន)។ សម្មាសមាធិ (ការតម្កល់ចិត្តត្រឹមត្រូវ)៖ ការធ្វើឱ្យចិត្តមានភាពស្ងប់រម្ងាប់ និងមានកម្លាំងខ្លាំងក្លា។ ៣. បញ្ញា (បញ្ញាខន្ធ - បញ្ញាទិដ្ឋិ) នេះគឺជាចំណុចសំខាន់បំផុតដើម្បីសម្រេចព្រះនិព្វាន៖ សម្មាទិដ្ឋិ (ការយល់ឃើញត្រឹមត្រូវ)៖ យល់ដឹងច្បាស់ពីអរិយសច្ចៈ យល់ដឹងពីកម្មផល និងយល់ពីភាពមិនទៀងនៃជីវិត។ សម្មាសង្កប្បៈ (ការត្រិះរិះត្រឹមត្រូវ)៖ គំនិតដែលប្រកបដោយសេចក្តីចេញចាក (មិនលោភ) មេត្តា (មិនព្យាបាទ) និងការមិនបៀតបៀន។ សេចក្តីសន្និដ្ឋាននៃដំណើររួចផុតទុក្ខ៖ ការបដិបត្តិអរិយមគ្គ មិនមែនជាការធ្វើកិច្ចការដាច់ដោយឡែកពីគ្នានោះទេ ប៉ុន្តែវាជាដំណើរការដែលកើតឡើងព្រមគ្នា៖ សីល ជាមូលដ្ឋានការពារមិនឱ្យអកុសលថ្មីកើតឡើង។ សមាធិ ជាកម្លាំងរុញច្រានឱ្យចិត្តមានសភាពស្ងប់រឹងមាំ។ បញ្ញា ជាពន្លឺដែលកាត់ផ្តាច់នូវសេចក្តីល្ងង់ខ្លៅ (អវិជ្ជា) ដែលជាឫសគល់នៃទុក្ខ។